Doğanşehir'de çalışma hayatı büyük ölçüde tarıma, hayvancılığa ve ilçe merkezindeki küçük işletmelere dayanır. Depremden sonra ise rezerv alanlarda süren yeniden inşa çalışmaları, ilçeye kısa sürede çok sayıda inşaat işçisi getirdi. Elma hasadı ve diğer bahçe işlerinde çalışan mevsimlik işçiler, ilçe merkezindeki esnafın yanında çalışanlar ve kamu kurumlarında alt işveren aracılığıyla istihdam edilenler de Doğanşehir'in iş hukuku gündemini oluşturur. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Doğanşehir'de çalışan işçilere ve işverenlere iş hukuku uyuşmazlıklarında vekillik yapıyoruz.
Doğanşehir'de İş Davası Nerede Görülür?
İşçilik alacakları ve işe iade taleplerinde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Başvuru, işçinin ya da işverenin yerleşim yerindeki veya işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılabilir. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa dava açılır. Doğanşehir Adliyesi'nde ayrı bir iş mahkemesi bulunup bulunmadığı ve iş davalarına hangi mahkemenin bakacağı dava açılmadan önce kontrol edilmelidir; iş mahkemesi bulunmayan yerlerde iş davalarına asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla bakar. Doğanşehir'deki işler bakımından yetkili mahkeme, işverenin yerleşim yerine ya da işin yapıldığı yere göre de belirlenebilir.
Rezerv Alan Şantiyelerinde Çalışanlar
Doğanşehir'in Doğu ve Yeni Mahalleleri ile Erkenek'teki yeniden inşa projelerinde çalışan işçilerin önemli bir kısmı başka illerden gelir ve şantiye yakınındaki geçici yerleşimlerde kalır. Bu işçilerin sık karşılaştığı sorunlar şunlardır:
- Ücretlerin geç ya da eksik ödenmesi, taşeron firmanın işi bırakıp gitmesi,
- Sigorta bildiriminin eksik günle yapılması ya da hiç yapılmaması,
- Yüksekten düşme, iskele ve iş makinesi kazaları,
- Projenin bitmesiyle bildirimsiz işten çıkarma.
Asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı kanundaki sınırlar içinde birlikte sorumludur. Bu nedenle taşeronun ödeme yapmadığı durumlarda ana yüklenicinin sorumluluğu da araştırılmalıdır.
İlçe Merkezindeki Esnaf ve Depremde Kapanan İş Yerleri
Doğanşehir'in ilçe merkezinde depremde yıkılan ya da ağır hasar gören dükkânlar, fırınlar ve atölyelerde çalışanların önemli bir kısmı, iş yerinin bir gecede ortadan kalkmasıyla işsiz kaldı. Bu durumda iş sözleşmesinin hangi tarihte ve hangi sebeple sona erdiği, işverenin zorlayıcı sebebe dayanıp dayanamayacağı ve işçinin kıdem tazminatı hakkı ayrı ayrı değerlendirilmelidir. İşverenin hayatını kaybettiği hallerde işçinin alacakları için mirasçılara başvurulabilir; ancak mirasçıların mirası reddetmiş olması bu talepleri etkileyebilir. Doğanşehir'de bu tür dosyalarda SGK çıkış kayıtları ve tanık beyanları belirleyici olur.
Kamu Kurumlarında Alt İşveren Aracılığıyla Çalışanlar
Doğanşehir'deki okullar, kamu binaları ve Malatya Turgut Özal Üniversitesi'nin ilçedeki meslek yüksekokulu gibi kurumlarda temizlik, güvenlik ve yemek hizmetlerinde alt işveren işçileri çalışır. İhale dönemlerinde firma değişse de aynı iş yerinde kesintisiz çalışan işçilerin hizmet süreleri birleştirilebilir ve asıl işveren kanundaki sınırlar içinde birlikte sorumludur.
Bahçe İşçiliği ve Mevsimlik Çalışma
Doğanşehir'de elma ve diğer meyvelerin hasadında, budama ve ilaçlama işlerinde çalışan mevsimlik işçiler çoğu zaman günlük yevmiyeyle ve sözlü anlaşmayla çalışır. Tarım işlerinde iş mevzuatının uygulanıp uygulanmayacağı, işletmenin büyüklüğüne ve işin niteliğine göre değişir. Hasat sırasında yaşanan kazalarda işçinin sosyal güvenlik durumu, tedavi giderlerinin ve tazminatın kim tarafından karşılanacağını doğrudan etkiler.
Sık Sorulan Sorular
Taşeron firma maaşımı ödemeden gitti; kimden isteyebilirim?
Asıl işveren konumundaki ana yükleniciye karşı da talepte bulunabilirsiniz. Önce arabuluculuğa başvurmanız gerekir.
Bahçede çalışırken yaralandım; hakkım var mı?
Sigortalılık durumunuza ve işverenin kusuruna göre tazminat hakkınız doğabilir. Kaza tutanağı ve sağlık raporları saklanmalıdır.
Doğanşehir'de iş sözleşmenizle ilgili bir uyuşmazlık yaşıyorsanız, süreleri kaçırmadan Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
