Elazığ'da icra takipleri, ilin ekonomisinin aynası gibidir. Deprem sonrası inşaat seferberliğinde biriken taşeron ve malzeme alacakları, esnafın çek ve senetleri, çiftçilerin tarım kredisi ve kooperatif borçları, öğrenci kiralarından doğan küçük ama çok sayıdaki alacak, icra dairelerinin gündemini oluşturur. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Elazığ'da alacaklı ve borçlu tarafında icra takibi ve icra mahkemesi davalarında vekillik yürütüyoruz.
Elazığ'da İcra Takibi Nereden Başlatılır?
İcra takibi, kural olarak borçlunun yerleşim yerinde veya sözleşmenin ifa yerinde başlatılabilir. Elazığ merkez, Baskil ve Sivrice'deki borçlular için Elazığ'daki icra daireleri kullanılır. İcra hukuk ve icra ceza mahkemesi hem merkez adliyede hem de Kovancılar, Karakoçan, Palu, Keban ve Maden adliyelerinde bulunur; bu ilçelerde borçlunun itirazının kaldırılması, şikâyet ve istihkak gibi davalar yerel icra mahkemesinde görülebilir. Takibin doğru yerde açılması, borçlunun yetki itirazıyla zaman kaybedilmesini önler.
Ödeme Emri Geldiğinde: Süreler
İlamsız takipte borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz edebilir; itiraz takibi durdurur. Kambiyo senetlerine dayanan takipte ise itiraz ve şikâyet süresi beş gündür ve itiraz icra mahkemesine yapılır. Kambiyo takibinde itiraz takibi kendiliğinden durdurmaz; mahkemeden takibin durdurulması istenmelidir. Bu kısa süreler, özellikle tebligatın köydeki adrese ya da muhtara yapıldığı durumlarda kaçırılabiliyor. Tebliğ usulsüzse, usulsüz tebliğ şikâyeti ayrıca değerlendirilir.
Alacaklı İçin: İtirazın İptali ve Kaldırılması
Borçlu itiraz ettiğinde alacaklının iki yolu vardır: elinde itirazın kaldırılmasına yarayan belge varsa icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını ister; yoksa genel mahkemede itirazın iptali davası açar. Ticari alacaklarda bu davadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Elazığ'da deprem sonrası konut projelerinde çalışmış taşeronların hakediş alacaklarında, alacağın varlığını gösteren sözleşme, hakediş belgesi ve fatura gibi kayıtların eksiksiz olması dava sürecini belirgin şekilde kısaltır.
Haciz, Satış ve Çiftçi Borçluları
Elazığ'da borçluların önemli bir kısmının mal varlığı köydeki tarla, traktör, hayvan ve tarım ekipmanından oluşur. Kanun, borçlunun ve ailesinin geçimi için zorunlu olan bazı eşyaların ve meslek araçlarının haczedilemeyeceğini düzenler; çiftçinin geçimi için gerekli arazi ve hayvanlar bakımından da haczedilmezlik hükümleri gündeme gelebilir. Hangi malın bu kapsamda olduğu somut duruma göre değerlendirilir ve haczedilmezlik şikâyeti icra mahkemesine yapılır. Hisseli tapulu taşınmazlarda ise haciz sonrası satış, ortaklığın giderilmesi davası yoluyla yürür.
Kira Alacakları ve Tahliye
Ödenmeyen kira için alacaklı, icra yoluyla tahliye talepli takip başlatabilir. Fırat Üniversitesi çevresinde öğrencilere kiraya verilen dairelerde kiracı ve kefil ilişkisi, deprem sonrası kiralarda ise sözleşmedeki artış oranı ve yasal sınırlar sıkça tartışılır. Takip, borçlunun itirazı ve tahliye aşamaları birbirine bağlı olduğundan, ihtar ve sürelerin doğru sırayla yürütülmesi önemlidir.
Borçlu Olmadığını Düşünüyorsanız: Menfi Tespit ve İstirdat
Bazen borçlu, kendisine karşı başlatılan takibin dayanağı olan borcun hiç doğmadığını ya da ödendiğini ileri sürer. Bu durumda takip öncesinde veya sırasında menfi tespit davası açılabilir; borç ödendikten sonra ise ödenen paranın geri alınması için istirdat davası gündeme gelir. Elazığ'da bu davalar sıklıkla kaybolan ya da çalınan çek ve senetler, imzası inkâr edilen kefaletler ve deprem sonrası inşaat işlerinde verilen teminat senetleri üzerinden açılır. Menfi tespit davasında takibin durdurulması için mahkeme teminat isteyebilir. Ticari ilişkiden doğan menfi tespit ve istirdat taleplerinde arabuluculuk dava şartı bulunup bulunmadığı ayrıca değerlendirilmelidir.
Esnaf İçin Konkordato ve Yapılandırma
Deprem sonrası dönemde Elazığ çarşısındaki bazı esnaf ve yapı malzemesi satıcıları ciddi nakit sıkışıklığı yaşadı. Borçlarını vadesinde ödeyemeyen ya da ödeyememe tehlikesi altındaki işletmeler için konkordato, alacaklılarla toplu bir anlaşma imkânı sunar; ancak ciddi bir ön proje ve mali tablolar gerektirir. Daha küçük ölçekli borçlarda ise alacaklılarla yazılı yapılandırma protokolü yapmak, icra masraflarını ve faiz yükünü azaltabilir.
İlamlı takiplerde ise dayanak bir mahkeme kararı veya ilam niteliğindeki belgedir; Elazığ'da en sık görülenleri nafaka ilamları, işçilik alacağına ilişkin kararlar ve arabuluculuk anlaşma belgeleridir. Nafaka alacağında birikmiş taksitler için takip yapılabilir, ödememe hâli ayrıca şikâyet konusu olabilir. İlamın kesinleşmeden icraya konulup konulamayacağı ilamın türüne göre değişir; istinaf aşamasındaki bir karar için icranın geri bırakılması talebi teminat karşılığında değerlendirilir.
Elazığ'dan Gelen Sorular
Ödeme emri Karakoçan'daki köy adresime gitti; nereye itiraz ederim?
İlamsız takipte itiraz, takibi yürüten icra dairesine yapılır; bu, ödeme emrini gönderen dairedir. Süre tebliğden itibaren yedi gündür.
Traktörüme haciz konabilir mi?
Borçlunun mesleği için zorunlu olan araç ve gereçler bakımından haczedilmezlik şikâyeti yapılabilir. Değerlendirme somut durumuna göre icra mahkemesince yapılır.
Elazığ'da bir alacağı tahsil etmek ya da hakkınızda başlatılan takibe karşı haklarınızı korumak için Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile dosyanızı birlikte değerlendirebiliriz. Bu sayfa genel bilgi verir.
