Erzincan'da boşanma dosyaları ilin kendine özgü nüfus hareketlerinden doğrudan etkilenir. Bir yanda 3. Ordu Komutanlığı ve kamu kurumları nedeniyle tayinle gelip giden aileler, öte yanda Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi'nin genç nüfusu, bir başka yanda ise yıllardır İstanbul, Ankara ya da yurt dışında yaşayan ama bağını köyünden koparmamış eşler vardır. Bu tablo, davanın nerede açılacağından mal paylaşımının nasıl yapılacağına kadar birçok soruyu öne çıkarır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Erzincan'da boşanma sürecindeki müvekkillerimize hem anlaşmalı hem çekişmeli dosyalarda destek veriyoruz.
Davanın Görüleceği Mahkeme: Merkezde Aile Mahkemesi, İlçelerde Asliye Hukuk
Erzincan Adliyesi'nde aile mahkemesi bulunur; merkez ilçe ile Üzümlü'de oturan eşlerin boşanma davaları burada görülür. Çayırlı, İliç, Kemah, Kemaliye, Refahiye ve Tercan adliyelerinde ise ayrı bir aile mahkemesi yoktur; bu ilçelerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla davaya bakar. Otlukbeli'nde oturanlar için yetkili adliye Çayırlı'dır. Türk Medeni Kanunu'nun 168. maddesine göre dava, eşlerden birinin yerleşim yerinde ya da eşlerin dava açılmadan önce son altı aydır birlikte oturdukları yerde açılabilir. Bu kural, Erzincan'dan başka bir ile tayin olmuş ya da büyükşehirde çalışan eşler için seçenek yaratır; hangi mahkemenin tercih edileceği tanıkların ve delillerin nerede olduğuna göre belirlenmelidir.
Anlaşmalı Boşanma: Protokolün Erzincan'a Özgü Ayrıntıları
Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin hâkim önünde iradelerini bizzat açıklaması ve hâkimin protokolü uygun bulması gerekir. Protokolün en çok ihmal edilen kısmı mal paylaşımıdır. Erzincan'da eşlerin ortak birikimi çoğu zaman şehir merkezindeki bir dairede, köydeki tarlada, hayvan sürüsünde ya da yayla evinde toplanır. Hayvanların ve tarım arazisinin kime kalacağının, kredi borçlarının nasıl ödeneceğinin ve tapu devirlerinin hangi tarihte yapılacağının protokolde açıkça yazılması, ileride ikinci bir davanın önünü keser.
Çekişmeli Boşanmada Sık Görülen Konular
- Tayin ve uzak mesafe: Eşlerden birinin görev yeri değiştiğinde fiili ayrılık başlar; bu dönemdeki iletişim ve nafaka ödemeleri sonradan delil olarak önem kazanır.
- Aile büyükleriyle aynı evde yaşam: Kırsal Erzincan'da geniş aile yapısı sürer; eşin ailesiyle yaşanan çatışmalar evlilik birliğinin temelden sarsılması iddiasında sıkça ileri sürülür.
- Şiddet ve koruma kararı: 6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruma tedbirleri boşanma davasından bağımsız olarak, hızla alınabilir.
- Gurbetteki eş: Yurt dışında verilen boşanma kararlarının Türkiye'de sonuç doğurması için ayrıca tanıma davası açılması gerekir.
Velayet, Nafaka ve Konut
Velayet kararında belirleyici ölçüt çocuğun üstün yararıdır; mahkeme gerekli gördüğünde sosyal inceleme raporu alır. Erzincan'da çocuğun okulu, bakımını üstlenecek akrabaların yakınlığı ve kış koşullarında köy ile şehir arasındaki ulaşım gibi pratik konular bu raporlarda tartışılır. Tedbir nafakası dava süresince, yoksulluk ve iştirak nafakası ise boşanmayla birlikte gündeme gelir. Aile konutu olarak kullanılan evin diğer eşin rızası olmadan satılmasını önlemek için tapuya aile konutu şerhi konulabilir.
Mal Rejiminin Tasfiyesi
1 Ocak 2002'den sonra edinilen mallar kural olarak edinilmiş mallara katılma rejimine tabidir. Evlilik içinde maaştan ödenen konut kredisi, kooperatiften alınan daire ya da birlikte büyütülen hayvan varlığı tasfiye hesabına girer. Mirasla gelen köy arazisi ise kişisel mal sayılır. Mal rejimi davası boşanma davasıyla birlikte ya da ayrı açılabilir; ayrı açılması hâlinde bu dava boşanma kararının kesinleşmesine kadar bekletici mesele yapılabilir.
Erzincan'da bu hesapta en çok tartışılan kalemler, evlilik içinde köydeki ev üzerine yapılan ilaveler, kişisel tarlaya kurulan ahır ya da depo ve eşlerden birinin ailesinden gelen arsaya ortak birikimle yapılan binadır. Bu durumlarda kişisel mala yapılan katkının değer artış payı olarak talep edilmesi gündeme gelir. Kamu görevlisi eşlerde ise ikramiye ve emeklilik birikimlerinin hangi kısmının evlilik dönemine ait olduğu ayrıca hesaplanır. Katkıyı ispatlayacak banka kayıtları, fatura ve tanık beyanlarının dava açılmadan önce toparlanması, bilirkişi incelemesini kolaylaştırır.
Sorular
Eşim Erzincan'da, ben İstanbul'dayım; davayı nerede açabilirim?
Kendi yerleşim yeriniz olan İstanbul'da ya da eşinizin yerleşim yeri olan Erzincan'da dava açabilirsiniz. Son altı ay birlikte bir yerde oturduysanız o yer de yetkilidir.
Kemaliye'de oturuyoruz, aile mahkemesi için il merkezine gitmek zorunda mıyız?
Hayır. Kemaliye Adliyesi'ndeki asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla davaya bakar. Kararlara karşı istinaf incelemesi ise Erzincan'daki diğer bütün dosyalarda olduğu gibi Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi'nde yapılır.
Boşanma sürecinde atılacak her adım, sonradan değiştirilmesi güç sonuçlar doğurabilir. Erzincan'daki dosyanız için Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçerek ilk görüşmede durumunuzu birlikte değerlendirebiliriz.
