Aydın ekonomisinde alacak-borç ilişkilerinin önemli kısmı hasat takvimine bağlıdır. Çiftçi tohumu, gübreyi ve ilacı vadeli alır; ürününü tüccara ya da hal komisyoncusuna satar, bedelini çoğu zaman çekle tahsil eder. Hasat kötü geçtiğinde ya da fiyatlar düştüğünde bu zincir kopar. Kıyıda ise turizm işletmelerinin tedarikçi borçları ve yazlık kira alacakları icra dairelerinin gündemini oluşturur. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Aydın genelinde alacaklı ve borçlu tarafında icra takiplerini yürütüyoruz.
Aydın'da İcra Takibi Nerede Başlatılır?
İcra takibi genel olarak borçlunun yerleşim yerindeki ya da sözleşmenin ifa edileceği yerdeki icra dairesinde başlatılır. Aydın'da Aydın (Efeler), Nazilli ve Söke adliyelerinin yanı sıra Kuşadası ve Didim gibi mülhakat adliyelerde de icra daireleri vardır. Takip sırasında ortaya çıkan şikâyetler, itirazın kaldırılması talepleri ve icra suçlarına ilişkin davalar icra mahkemelerinde görülür; Aydın, Nazilli, Söke, Kuşadası, Didim, Çine, Germencik, Bozdoğan ve Karacasu adliyelerinde icra mahkemesi bulunmaktadır.
Ödeme Emrine İtiraz Süreleri
İlamsız takipte borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz edebilir. Çek, senet ve poliçeye dayanan kambiyo senetlerine özgü takipte bu süre beş gündür ve itiraz icra mahkemesine yapılır. Süresinde itiraz edilmezse takip kesinleşir ve haciz aşamasına geçilir. Hasat döneminde tarlada ya da bağda çalışan bir çiftçinin tebligatı geç fark etmesi, Aydın'da sık rastlanan bir durumdur; bu nedenle tebligat tarihinin doğru tespit edilmesi önemlidir.
Çiftçinin Haczedilemeyen Malları
İcra ve İflas Kanunu, borçlunun ve ailesinin geçimi için zorunlu olan bazı malların haczini yasaklar. Çiftçi borçlular açısından geçimi için gerekli arazi, çift hayvanları, tarım aletleri ve yeni ürüne kadar yetecek tohum ve yem bu korumadan yararlanabilir. Ancak bu koruma kendiliğinden işlemez; haciz sırasında ya da sonrasında süresi içinde şikâyet yoluyla ileri sürülmelidir. Tarım Kredi Kooperatifi ya da banka lehine ipotek kurulmuş arazilerde ise ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılabilir ve haczedilmezlik itirazı farklı değerlendirilir.
Ticari Alacaklar ve Çek Takibi
- Ürün bedeli: İncir, zeytin ya da pamuk teslim edildiği halde bedeli ödenmeyen üretici, teslim belgesi, kantar fişi ve müstahsil makbuzuyla alacağını ispat edebilir.
- Karşılıksız çek: Hal komisyoncusundan ya da tüccardan alınan çekin karşılıksız çıkması halinde kambiyo takibi başlatılabilir; düzenleyen hakkında ayrıca şikâyet yoluna gidilebilir.
- Turizm tedarikçileri: Kuşadası ve Didim'de sezon sonunda ödenmeyen gıda, temizlik ve hizmet alacakları için fatura ve irsaliyelere dayalı takip.
Kira Alacağı ve Tahliye
Kira bedelinin ödenmemesi halinde icra dairesi aracılığıyla ödeme ve tahliye istemli takip başlatılabilir. Borçlu kiracı ödeme emrine itiraz ederse alacaklı, icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını ve tahliyeyi isteyebilir. Yazılı tahliye taahhüdüne dayanan takipler de icra yoluyla yürütülür. Yazlık kiralamalarda kira ilişkisinin niteliği ve sözleşmenin süresi takip yolunu etkiler.
Haczedilen Arazinin Satışı: Kıymet Takdiri ve İhale
Aydın'da icra takiplerinin en çok itiraz edilen aşaması, haczedilen tarla, bahçe ya da yazlığın satışıdır. Haciz sonrasında icra dairesi taşınmazın değerini bilirkişiye belirletir. Kıymet takdiri raporu taraflara tebliğ edilir ve tebliğden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine itiraz edilebilir. Aydın'da bu itirazların önemli kısmı, incir ya da zeytin bahçesinin ağaç sayısı, yaşı ve verimi dikkate alınmadan çıplak arazi gibi değerlendirilmesinden kaynaklanır. Kıyıdaki bir yazlıkta ise denize uzaklık, site olanakları ve emsal satışlar raporun doğruluğunu belirler.
Satış elektronik ortamda yapılan ihaleyle gerçekleştirilir. İhaleye katılanlar ile borçlu, alacaklı ve tapu kaydındaki ilgililer, usulsüzlük nedeniyle ihalenin feshini öğrenmelerinden itibaren yedi gün ve her hâlde ihale tarihinden itibaren bir yıl içinde icra mahkemesinden isteyebilir. Satış ilanının tebliğ edilmemesi, kıymet takdirinin kesinleşmemesi ya da ihaleye fesat karıştırılması fesih sebepleri arasındadır. Borçlunun ihale öncesinde borcu ödemesi ya da alacaklıyla yapılandırma anlaşmasına varması ise satışı durdurabilir; Aydın'da hasat gelirinin beklendiği aylarda bu tür anlaşmalar sık yapılır.
Senetteki İmza Size Ait Değilse
Aydın'da tarım ve ticaret çevrelerinde kefil olarak imzalanan senetler ya da başkası tarafından atılmış imzalarla düzenlenen kambiyo senetleri sık rastlanan uyuşmazlıklardır. Senetteki imzanın kendisine ait olmadığını ileri süren kişi, ödeme emrinin tebliğinden itibaren beş gün içinde icra mahkemesine imza itirazında bulunmalıdır. İtirazın haksız çıkması halinde para cezası ve tazminat yaptırımları bulunduğundan, itiraz öncesinde senet ve imza örnekleri dikkatle incelenmelidir.
Sık Sorulan Sorular
Maaşıma haciz geldi; tamamı kesilebilir mi?
Kural olarak maaşın dörtte birinden fazlası haczedilemez. Nafaka alacaklarında farklı oranlar uygulanabilir.
Borçlu Nazilli'de, ben Kuşadası'ndayım; takibi nerede başlatırım?
Borçlunun yerleşim yeri olan Nazilli'de ya da sözleşmenin ifa yerinde takip başlatılabilir. Elektronik ortamda başka yer icra dairesine de takip açılabilir; yetki itirazı ihtimali değerlendirilmelidir.
Aydın'da tahsil edemediğiniz bir alacak ya da hakkınızda başlatılmış bir takip varsa, sürelerin kaçmaması için belgelerinizi hızlıca birlikte inceleyebiliriz. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır.
