Osmaneli'nin çalışma hayatı iki eksende şekillenir. Bir yanda Sakarya Vadisi'nin bahçelerinde ve tarlalarında, özellikle hasat dönemlerinde yoğunlaşan tarım işçiliği; diğer yanda ilçeden Bilecik merkeze, Bozüyük'e veya Sakarya'daki sanayi tesislerine her gün gidip gelen işçiler. İlçe içinde ise belediye, kamu kurumları, küçük işletmeler ve hizmet sektörü önemli istihdam alanlarıdır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Osmaneli'de yaşayan işçilere ve işverenlere iş uyuşmazlıklarında danışmanlık ve vekillik hizmeti veriyoruz.
Tarım İşçileri İçin Özel Durum
İş Kanunu, elli ve daha az işçinin çalıştığı tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerlerini kapsamı dışında bırakır. Bu nedenle Osmaneli'deki bir aile bahçesinde ya da küçük bir tarım işletmesinde çalışan işçinin hakları, İş Kanunu'na değil Türk Borçlar Kanunu'nun hizmet sözleşmesine ilişkin hükümlerine göre belirlenir. Bu ayrım kıdem tazminatı, fesih ve çalışma süreleri bakımından önemli sonuçlar doğurur. Tarım işçilerinin sigortalılığı da ayrıca önem taşır; kayıt dışı çalışılan dönemler için hizmet tespiti davası açılabilir. Bu davada hak düşürücü süre, çalışmanın geçtiği yılın sonundan itibaren beş yıldır.
Davalar Nerede Görülür?
İşçinin çalıştığı yer veya davalının yerleşim yeri iş davalarında yetkilidir. Osmaneli'de ayrı bir iş mahkemesinin bulunduğu teyit edilmemiştir; iş mahkemesi olmayan yerlerde iş davalarına asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla bakar. Osmaneli Adliyesi'nde asliye hukuk mahkemeleri bulunur. Osmaneli'de yaşayıp Sakarya'daki bir fabrikada çalışan işçi ise davasını işin yapıldığı yerde, yani Sakarya'da da açabilir. Kararların istinaf incelemesi, davanın görüldüğü ile göre belirlenir; Bilecik'te görülen davalar için bu mercii Bursa Bölge Adliye Mahkemesi'dir.
Arabuluculuk Şartı ve Süreler
Osmaneli'de çalışan ya da Osmaneli'den başka bir ilçeye işe giden kişi, kıdem ve ihbar tazminatı, ödenmemiş ücret, fazla çalışma karşılığı veya işe iade isterse önce arabulucuya başvurmalıdır; bu adım atılmadan açılan dava usulden reddedilir. İşe iadede başvuru için fesih bildiriminin alınmasından itibaren yalnızca bir ay vardır. Kıdem tazminatı alacağı ise sözleşmenin sona ermesinden itibaren beş yıl içinde zamanaşımına uğrar. Sigortasız geçen günlerin tespiti ve iş kazası tazminatı ise arabuluculuğa uğramadan doğrudan mahkemeye taşınabilir.
Bahçede ve Tarlada İş Kazaları
Traktör devrilmesi, römorktan düşme, ağaç budama ve meyve toplama sırasında merdivenden düşme, zirai ilaçlama sırasında zehirlenme Osmaneli'de görülen kaza türleridir. İşveren, tarım işinde de çalışanın güvenliğini sağlamakla yükümlüdür. Kazanın kayıt altına alınması, sağlık raporlarının saklanması ve tanıkların tespit edilmesi, ileride açılacak tazminat davasının temelidir.
Başka İlçelere Çalışmaya Gidenler
Osmaneli'de yaşayıp Bilecik merkezdeki, Bozüyük'teki ya da Sakarya'daki fabrikalarda çalışanlar için işe ulaşım günlük hayatın önemli bir parçasıdır. İşverenin sağladığı servisle işe gidiş ve dönüş sırasında yaşanan kaza iş kazası sayılır; bu nedenle servis kazasında yaralanan çalışanın hem SGK hakları hem de işverene ve servis işletmecisine karşı tazminat talepleri gündeme gelir. Uzak işyerlerinde çalışan işçilerin fazla mesai ve vardiya alacakları da sık uyuşmazlık konusudur; servis giriş-çıkış saatleri ve kart okuma kayıtları bu alacakların ispatında kullanılır. Osmaneli'de yaşayan bir işçi, davasını işin yapıldığı yerdeki mahkemede ya da davalı işverenin bulunduğu yerde açabilir.
Sık Sorulan Soru
Hasat döneminde yevmiyeyle çalıştım, sigortam yapılmadı; ne yapabilirim?
Çalıştığınız günleri tanık, ödeme kaydı veya yazışmalarla ispat ederek hizmet tespiti davası açabilirsiniz. Davayı süresi içinde açmak önemlidir.
Bahçede yevmiyeyle ya da fabrikada vardiyayla çalışıyor olun, Osmaneli'de yaşadığınız bir iş uyuşmazlığında Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile görüşerek hangi kanunun uygulanacağını ve hangi süreye tabi olduğunuzu birlikte netleştirebiliriz. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır.
