Bilecik'in çalışma hayatı üç ayak üzerinde durur: seramik ve diğer sanayi tesisleri, mermer ve maden ocakları, bir de kamu ile üniversite. Bozüyük'teki fabrikalarda üç vardiya dönen üretim hatları, il merkezindeki organize sanayi bölgesi, Bilecik bej mermeriyle tanınan ocaklar ve bunlara hizmet veren nakliye ve taşeron firmalar, ilin iş uyuşmazlıklarının büyük kısmını üretir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Bilecik'te çalışan işçilerin ve işverenlerin arabuluculuk ve dava süreçlerinde vekilliğini üstleniyoruz.
Arabulucuya Gitmeden Dava Açılamaz
Kıdem ve ihbar tazminatı, fazla çalışma, ücret, yıllık izin gibi alacaklar ile işe iade taleplerinde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Başvuru, işçinin veya işverenin yerleşim yerindeki ya da işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır; Bilecik merkezde adliye bünyesinde arabuluculuk bürosu 2025'te faaliyete geçmiştir. İşe iadede süre dardır: fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulmalı, anlaşma sağlanamazsa son tutanaktan itibaren iki hafta içinde dava açılmalıdır. Hizmet tespiti davası ve iş kazasından doğan maddi ve manevi tazminat davaları ise arabuluculuk dava şartına tabi değildir.
Hangi Mahkemede Görülür?
İş mahkemesinin bulunmadığı yerlerde iş davalarına asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla bakar. Bilecik'te iş davaları, işçinin çalıştığı yere göre il merkezinde ya da ilgili ilçe adliyesinde görülür. HSK'nın Ağustos 2025 kararıyla Bozüyük için ayrı bir iş mahkemesinin yargı çevresi belirlenmiştir; Bozüyük merkezli bir dava açmadan önce bu mahkemenin faaliyette olup olmadığı ve yargı çevresi kontrol edilmelidir. İlk derece kararlarının istinaf incelemesi Bursa Bölge Adliye Mahkemesi hukuk dairelerinde yapılır.
Fabrika ve Ocakta Sık Görülen Uyuşmazlıklar
- Vardiya ve fazla mesai: Sürekli üretim yapan tesislerde haftalık çalışma süresinin aşılması, ulusal bayram ve genel tatil çalışmaları, vardiya devri sırasında ücretlendirilmeyen süreler. Kart okuma kayıtları ve servis saatleri bu davalarda önemli delildir.
- Taşeron ilişkileri: Ocaklarda ve fabrikalarda alt işveren aracılığıyla çalışan işçilerin alacaklarından asıl işverenin de birlikte sorumlu olması; muvazaalı alt işverenlik iddiaları.
- Mevsimlik ve kayıt dışı çalışma: Ocakların yoğun dönemlerinde sigortasız çalıştırılan işçiler için hizmet tespiti davası, ileride emeklilik hakkını doğrudan etkiler.
- Toplu çıkışlar: Talep daralması dönemlerinde fabrikalarda yaşanan toplu işten çıkarmalarda feshin geçerli sebebe dayanıp dayanmadığı ve usul kurallarına uyulup uyulmadığı.
İş Kazası ve Meslek Hastalığı
Mermer ocaklarında taş kesme ve patlatma, seramik tesislerinde pres, fırın ve sırlama hatları ciddi iş kazası riski taşır. Kazadan sonra işverenin olayı SGK'ya bildirmesi, kolluğun ve iş müfettişinin tutanak düzenlemesi gerekir; bu belgeler hem ceza soruşturmasının hem de tazminat davasının temelidir. Seramik ve taş işleme sektörlerinde uzun süre toza maruz kalan çalışanlarda akciğer hastalıkları da gündeme gelebilir. Meslek hastalığının tespiti SGK sağlık kurulları üzerinden yürür ve kurum kararına karşı dava yolu açıktır. İşverenin kusuru oranında maddi ve manevi tazminat istenebilir; SGK'nın bağladığı gelirler ise tazminattan mahsup edilir.
Kamu Kurumları ve Üniversitede Çalışanlar
Bilecik il merkezinde kamu kurumları ve Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi önemli bir işveren konumundadır. Burada çalışanların hukuki durumu statülerine göre ayrılır. İş Kanunu'na tabi kamu işçilerinin kıdem tazminatı, ikramiye ve toplu iş sözleşmesinden doğan alacakları adli yargıda, arabuluculuk aşamasından geçilerek görülür. Belediye şirketleri ve hizmet alımı yoluyla çalıştırılan personel de bu gruptadır. Devlet memurları ve sözleşmeli personelin atama, disiplin, görevden uzaklaştırma ve özlük hakları uyuşmazlıkları ise idari yargının konusudur; bu davalar Kasım 2024'ten beri Eskişehir idare mahkemelerinin yargı çevresinde görülmekte olup Bilecik'te idare mahkemesi kurulmasına da karar verilmiştir. Hangi yola başvurulacağını baştan doğru belirlemek, süre kaybını önler; çünkü idari davalarda dava açma süresi kural olarak altmış gündür.
İşverenler İçin Önleyici Danışmanlık
Bilecik'teki orta ölçekli işletmeler için iş davalarının önemli kısmı belge eksikliğinden kaybedilir. Puantaj ve bordroların gerçeği yansıtması, yıllık izinlerin imzalı belgelerle kullandırılması, iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin kayıt altına alınması ve fesih bildiriminin sebebi açıkça göstererek yazılı yapılması, olası uyuşmazlıklarda işverenin elini güçlendirir.
Sık Sorulan Sorular
İşten ayrıldım, kıdem tazminatı için ne kadar sürem var?
Kıdem tazminatı alacağında zamanaşımı, iş sözleşmesinin sona ermesinden itibaren beş yıldır. Ancak delillerin kaybolmaması için beklemeden arabulucuya başvurmak yararlıdır.
Ocakta sigortasız çalıştım, ne yapabilirim?
Hizmet tespiti davası açarak çalıştığınız sürelerin sigortalılığa sayılmasını isteyebilirsiniz. Bu dava için hak düşürücü süre, çalışmanın geçtiği yılın sonundan itibaren beş yıldır.
Bilecik'te bir iş uyuşmazlığı yaşıyorsanız, belgelerinizi toplayıp Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile görüşerek arabuluculuk ve dava stratejinizi birlikte belirleyebiliriz. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır.
