Osmaneli'de miras denince akla önce toprak gelir: Sakarya Vadisi'ndeki meyve bahçeleri, ova tarlaları, köydeki eski ev ve ahır. İlçeden yıllar içinde İstanbul'a, Kocaeli'ye, Sakarya'ya ve yurt dışına göç eden aileler nedeniyle bu taşınmazların mirasçıları bugün farklı şehirlere dağılmıştır. Tapuda onlarca hissedarın göründüğü bahçeler, kimin kullandığı belli ama kimin adına kayıtlı olduğu belirsiz tarlalar ilçenin miras gündemini belirler. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Osmaneli'de terekelerin tespiti ve paylaşımı, tenkis ve mirasın reddi konularında vekillik yapıyoruz.
Osmaneli Sulh Hukuk Mahkemesi ve Noter
Mirasçılık belgesi noterden veya sulh hukuk mahkemesinden alınabilir; Osmaneli Adliyesi'nde sulh hukuk mahkemesi bulunur. Mirasın reddi, ortaklığın giderilmesi davaları ve vasiyetnamenin açılması da sulh hukuk mahkemesinin görevindedir. Tenkis, muris muvazaası ve tapu iptali davaları ise asliye hukuk mahkemesinde görülür; Osmaneli'de asliye hukuk mahkemeleri de bulunduğundan ilçedeki taşınmazlara ilişkin bu davalar genellikle Osmaneli'de açılır.
Hisseli Bahçe: Bölmek mi, Satmak mı?
Mirasçılar bahçeyi aralarında paylaşmak istediğinde ilk engel, 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu'dur. Bu Kanun, tarım arazilerinin belirli büyüklüğün altında bölünmesini sınırlar. Bu nedenle küçük bir meyve bahçesini mirasçılar arasında fiziken bölmek çoğu zaman mümkün olmaz. Seçenekler şunlardır:
- Mirasçılardan birinin diğerlerinin payını satın alması,
- Bahçenin ortak kullanımına ilişkin yazılı bir anlaşma yapılması,
- Ortaklığın giderilmesi davası açılarak satış yoluyla paylaşım.
Satış yoluna gidilecekse taşınmazın değeri bilirkişi incelemesiyle belirlenir. Meyve ağaçlarının yaşı ve verimi, sulama imkânı ve yola cephesi değeri etkiler; bu unsurların raporda eksiksiz yer alması gerekir.
Bahçeyi Kullanan Mirasçı ve Ecrimisil
Osmaneli'de sık görülen bir durum, köyde kalan mirasçının bahçeyi yıllarca tek başına işlemesi ve ürünü kendisi satmasıdır. Diğer mirasçılar, kendi paylarına düşen kullanım bedelini ecrimisil olarak talep edebilir; bu talep geriye dönük beş yılla sınırlıdır. Ancak bahçeyi işleyen mirasçının bakım, budama ve ilaçlama için yaptığı masraflar da hesaba katılabilir.
Borçlu Terekeler
Tarım kredisi veya kooperatif borcu bulunan bir mirasbırakanın mirasçıları, ölümü öğrenmeden itibaren üç ay içinde mirası reddedebilir. Reddetmeden önce borçların ve varlıkların araştırılması gerekir; ret beyanı sulh hukuk mahkemesine yapılır.
Tapusuz Araziler ve Uzaktaki Mirasçılar
Osmaneli'nin bazı köylerinde, kuşaklardır kullanılan ancak tapuda kaydı bulunmayan ya da kadastro sırasında farklı bir kişi adına yazılmış araziler vardır. Tapusuz bir taşınmazın uzun süre malik sıfatıyla ve çekişmesiz biçimde kullanılması, kanundaki şartlar varsa zilyet adına tescil davası açılmasına imkân verebilir. Bu davalarda komşu parsel sahiplerinin ve köyün yaşlılarının tanıklığı, eski vergi kayıtları ve hava fotoğrafları önem taşır. Yurt dışında veya başka şehirlerde yaşayan mirasçılar ise konsolosluktan ya da noterden verecekleri vekâletnameyle paylaşım sürecine Osmaneli'ye gelmeden katılabilir.
Sık Sorulan Soru
Dedemden kalan tarla hâlâ dedemin adına; ne yapmalıyım?
Önce mirasçılık belgesi alınarak tapuda intikal yapılmalıdır. Arada ölen mirasçılar varsa onların mirasçıları da belgeye dahil edilir. Sonrasında paylaşım veya ortaklığın giderilmesi yoluna gidilebilir.
Osmaneli'de bir miras paylaşımıyla uğraşıyorsanız, Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile görüşerek tapu kayıtlarını ve mirasçıları birlikte tespit edebiliriz. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır.
