Genç'te miras, çoğu zaman nehir kıyısında birkaç dönüm sulu arazi, yamaçta kuru bir tarla, köyde taş bir ev ve yıllardır ortak kullanılan bir ahırdır. Mirasçıların bir kısmı Genç'te tarımı sürdürürken diğerleri batı illerine ya da yurt dışına yerleşmiştir. Sulanabilir arazinin değeri ile kuru tarlanın değeri arasındaki fark, paylaşımda en çok tartışılan konudur. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Genç kökenli ailelere miras uyuşmazlıklarında vekillik ediyoruz.
Mirasçılık Belgesi ve Eski Kayıtlar
Mirasçılık belgesi noterden ya da sulh hukuk mahkemesinden alınabilir. Genç'te birkaç kuşak önce ölen dedelerin adına kayıtlı kalmış taşınmazlar yaygın olduğundan, önce ara mirasçıların tespit edilmesi gerekir. Nüfus kayıtlarında ölümü düşülmemiş, yaşı yanlış yazılmış ya da aynı adı taşıyan kişiler varsa mahkeme yolu daha sağlıklı olabilir. Bu işlemler Genç Sulh Hukuk Mahkemesi'nde yürütülebilir.
Sulu Tarla, Kuru Tarla: Paylaşımın Zor Yanı
Mirasçılar arasında anlaşma sağlanamazsa sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi davası açılır. Mahkeme önce aynen taksimin mümkün olup olmadığına bakar; tarım arazilerinde 5403 sayılı Kanun'un bölünmeye ilişkin sınırlamaları nedeniyle aynen bölme çoğu zaman mümkün olmaz ve satış yoluna gidilir. Murat kıyısındaki sulu bir parselin ve yamaçtaki kuru bir tarlanın bilirkişi tarafından ayrı ayrı değerlendirilmesi, sulama hakkı ve ulaşım imkânının değere yansıtılması önem taşır. Bahçedeki ağaçlar ya da sonradan yapılan sulama tesisleri gibi muhdesatın kime ait olduğu da ayrıca tartışılabilir.
Sağlıkta Yapılan Devirler
Babanın sağlığında en verimli bahçeyi bir oğluna satış gibi göstererek devretmesi, Genç'te de diğer mirasçıların muris muvazaası iddiasıyla tapu iptali davası açmasına yol açar. Satış bedelinin gerçekten ödenip ödenmediği, alıcının ödeme gücü ve murisin devir nedeni bu davalarda incelenir. Saklı payı zedelenen mirasçılar için tenkis davası da bir seçenektir; tenkis davası için kanunda öngörülen hak düşürücü sürelere dikkat edilmelidir.
Borçlu Bir Mirasçı Olmak
Tarım kredisi, traktör borcu ya da esnaf borcu bulunan bir murisin mirasçıları, borçlar malvarlığını aşıyorsa mirası reddedebilir. Ret, ölümün öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde sulh hukuk mahkemesine yapılacak beyanla olur. Bu süre içinde terekeye ait malları satmak ya da kullanmak, reddi imkânsız hâle getirebilir.
Sorular
Genç'teki tarlayı kardeşim yıllardır ekiyor; benim payım ne olacak?
Paylı ya da elbirliği mülkiyetinde hakkınız devam eder. Kullanım karşılığında ecrimisil istenebilir ve ortaklığın giderilmesi davası açılabilir.
Yurt dışındayım; davaya katılmak için Genç'e gelmem gerekir mi?
Konsolosluktan verilecek vekâletnameyle süreç avukat aracılığıyla yürütülebilir.
Sulama Hakkı, Ahır ve Ortak Kullanılan Yerler
Genç'te bir tarlanın değeri büyük ölçüde suya erişimine bağlıdır. Miras paylaşımında hangi parselin hangi ark ya da kanaldan su aldığı, sulama sırasının nasıl düzenlendiği ve kuyu ya da motopomp gibi tesislerin kime ait olduğu belirlenmezse, paylaşım bittikten sonra bile mirasçılar arasında çekişme sürer. Köyde birden fazla kardeşin ortak kullandığı ahır, samanlık ve harman yerleri de çoğu zaman tapuda ayrı bir parsel olarak görünmez. Bu yerlerin kullanımı için mirasçılar arasında yazılı bir anlaşma yapılması ya da ortaklığın giderilmesi davasında bu alanların bilirkişi tarafından ayrıca gösterilmesi, sonraki uyuşmazlıkları azaltır.
Genç'te miras kalan bir taşınmazla ilgili hukuki durumu birlikte incelemek için Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
