Aile hukuku boşanmayla bitmez; çoğu zaman boşanmadan sonra başlar. Burdur'da da velayetin değiştirilmesi, nafakanın artırılması ya da kaldırılması, çocukla kişisel ilişkinin düzenlenmesi, babalık ve soybağı davaları, evlat edinme başvuruları ve aile içi şiddete karşı koruma kararları aile mahkemelerinin gündeminin önemli bir bölümünü oluşturur. İlin kırsal yapısı, genişletilmiş aile içinde yaşayan çocuklar ve büyükşehirlere göç eden ebeveynler bu dosyalara kendine özgü bir renk verir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Burdur'da aile hukukunun bu alanlarında vekillik yapıyoruz.
Burdur'da Aile Davalarına Hangi Mahkeme Bakar?
Burdur Adliyesi'nde aile mahkemesi bulunur; il merkezi, Ağlasun ve Kemer'deki aile davaları bu mahkemede görülür. Gölhisar, Tefenni ve Yeşilova'da ayrı aile mahkemesi yoktur; bu ilçelerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla görev yapar. Bucak için Hâkimler ve Savcılar Kurulu 2025'te Bucak Aile Mahkemesi'nin kurulmasına karar vermiştir; mahkeme faaliyete geçene kadar Bucak'ta bu görevi asliye hukuk mahkemesi yürütür. İstinaf incelemesi Antalya Bölge Adliye Mahkemesi'nde yapılır.
6284 Sayılı Kanun: Şiddete Karşı Hızlı Koruma
Aile içi şiddete maruz kalan ya da şiddet tehlikesi altında olan kişi, 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında koruyucu ve önleyici tedbir isteyebilir. Uzaklaştırma, yaklaşmama, ortak konuttan çıkarma, iletişim araçlarıyla rahatsız etmeme gibi tedbirler aile mahkemesi tarafından, acil durumlarda kolluk amiri tarafından da verilebilir. Tedbir için şiddetin ispatı şartı aranmaz; başvuru delil aranmaksızın değerlendirilir. Kararın ihlali hâlinde zorlama hapsi gündeme gelir.
Küçük yerleşimlerde şiddet mağdurunun en büyük çekincesi çoğu zaman çevrenin tepkisidir. Köyde ya da küçük bir ilçede aynı mahallede yaşamaya devam eden taraflar için tedbirin kapsamını iyi belirlemek, örneğin hangi adreslere ve iş yerlerine yaklaşma yasağı konulacağını açıkça yazdırmak önemlidir.
Velayet ve Nafakada Değişen Koşullar
Boşanma kararıyla belirlenen velayet ve nafaka kesin ve değişmez değildir. Velayet sahibi ebeveynin çocuğu ihmal etmesi, başka bir şehre taşınması ya da çocuğun yaşı ilerledikçe kendi görüşünü açıklaması velayetin değiştirilmesi davasına gerekçe olabilir. Burdur'dan Antalya'ya ya da büyük şehirlere iş için göç eden ebeveynlerin çocuklarını köyde büyükanne ve büyükbabaya bırakması sık rastlanan bir durumdur; bu tablo velayet tartışmasında dikkate alınır.
Nafaka ise tarafların ekonomik durumundaki değişikliğe göre artırılabilir, azaltılabilir ya da kaldırılabilir. Nafaka alan eşin yeniden evlenmesi nafakayı kendiliğinden sona erdirir; evlenmeden fiilen birlikte yaşaması ise kaldırma davasının konusu olur.
Soybağı, Babalık ve Evlat Edinme
Evlilik dışında doğan çocuk ile baba arasındaki soybağı tanıma ya da babalık davasıyla kurulur. Babalık davasında DNA incelemesi belirleyicidir. Koca da evlilik içinde doğan çocuğun kendisinden olmadığını düşünüyorsa soybağının reddi davası açabilir; bu davada hak düşürücü süreler kısadır. Evlat edinme ise aile mahkemesinin kararıyla gerçekleşir ve evlat edinenin yaşı, evlilik süresi ve çocuğun bakımı gibi koşulları içerir.
Aile Konutu Şerhi
Eşlerden birinin adına kayıtlı olan aile konutu, diğer eşin açık rızası olmadan satılamaz, kiraya verilemez ve konut üzerindeki haklar sınırlanamaz. Burdur'da köydeki ya da il merkezindeki aile evini korumak isteyen eş, tapu kütüğüne aile konutu şerhi konulmasını isteyebilir.
Vesayet, Kayyım ve Yaşlı Aile Bireyleri
Burdur'un nüfusunda yaşlıların payı, gençlerin büyük şehirlere göçü nedeniyle dikkat çekicidir. Köyde yalnız yaşayan ve artık işlerini kendisi göremeyen bir anne ya da babanın malvarlığının korunması, vesayet ve kayyımlık kurumlarını gündeme getirir. Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle işlerini göremeyen ergin kişi için sulh hukuk mahkemesinden vasi atanması istenebilir; vasinin taşınmaz satışı gibi önemli işlemleri mahkemenin iznine tabidir. Aile içinde bir kardeşin yaşlı ebeveynin tarlalarını onun adına satması ya da ipotek ettirmesi, sonradan hem vesayet hem de miras uyuşmazlıklarına dönüşebilir. Bu nedenle vasi atanmasını gerektiren durumlarda vakit kaybetmeden başvuruda bulunmak, ebeveynin malvarlığını herkes için şeffaf bir düzene kavuşturur.
Burdur'da Aile Hukuku Soruları
Çocuğumla görüşmem engelleniyor; ne yapabilirim?
Kişisel ilişki kararına uyulmaması hâlinde icra yoluyla uygulama ve gerekirse düzenlemenin değiştirilmesi istenebilir.
Eski eşim nafakayı ödemiyor; ne yapabilirim?
Nafaka alacağı ilama dayalı olarak icra takibine konu edilebilir. Nafaka borcunu ödemeyen kişi hakkında, şikâyet üzerine icra ceza mahkemesince tazyik hapsine karar verilebilir. Şikâyet, takibin yürütüldüğü yerdeki icra ceza mahkemesine yapılır; Burdur merkezde ve mülhakat ilçelerin adliyelerinde bu mahkeme bulunur. Şikâyet için kanunda öngörülen süreler kısa olduğundan, ödenmeyen her dönemin takibi düzenli yapılmalıdır.
Burdur'da bir aile hukuku sorununuz varsa, ilk görüşmede durumunuzu gizlilik içinde değerlendirebiliriz.
