Ömerli'de icra dosyalarının çoğu tarım ve hayvancılık takvimine bağlı borçlardan doğar. Tohum, gübre, mazot ve yem çoğu zaman vadeli alınır, ödeme hasat ya da hayvan satışı sonrasına bırakılır. Kuraklık, düşük rekolte ya da hayvan fiyatlarındaki düşüş, bu borçların ödenememesine ve takiplerin başlamasına yol açar. Kamu görevlileri ve başka illerde çalışanlar için ise kredi kartı ve tüketici kredisi borçları öne çıkar. Gezici Hukuk ve Danışmanlık, Ömerli'deki icra dosyalarında hem alacağını tahsil etmek isteyen esnafı hem de haciz tehdidiyle karşılaşan borçluları temsil eder.
Takipler Ömerli'de Yürütülebilir
Ömerli'de icra işleri için Mardin'e gitmek gerekmez: Ömerli Adliyesi bünyesinde hem icra müdürlüğü hem de icra mahkemesi bulunur. Ödeme emri, haciz ve satış gibi işlemler müdürlükte yürür. Bir işlemin hukuka aykırı olduğunu düşünen taraf, örneğin haczedilmemesi gereken bir malın haczedildiğini ya da tebligatın usulsüz yapıldığını ileri süren borçlu, ilçedeki icra mahkemesine şikâyette bulunabilir. İtirazın kaldırılması, istihkak ve ihalenin feshi talepleri de bu mahkemede görülür.
Ödeme Emrine İtiraz
Ödeme emrinde hangi takip yolunun seçildiği, borçlunun ne kadar süresi olduğunu belirler. Fatura ya da sözlü anlaşma gibi bir dayanağı olan genel haciz yolunda itiraz için yedi gün vardır ve itiraz, takibi durdurur. Senede dayanan kambiyo takibinde ise süre beş güne iner; itirazın icra mahkemesine yapılması gerekir ve takip kendiliğinden durmaz. Köyde oturan borçlunun tebligatı muhtara ya da komşuya bırakılmışsa, tebliğ tarihinin doğru belirlenmesi sürelerin hesabı için önemlidir; usulsüz tebligat iddiası icra mahkemesinde şikâyet yoluyla ileri sürülebilir.
Haczedilemeyen Tarım Varlıkları
Kanun, çiftçinin geçimini tamamen ortadan kaldıracak bir haczi engeller. Borçlu ile ailesinin geçinmesi için zorunlu olan arazi, çift hayvanları, tarım araçları ve aletler haczedilemez. Ömerli'de tek traktörüyle kendi tarlasını süren bir çiftçinin traktörüne konulan haciz bu nedenle tartışmaya açıktır; birden fazla traktörü olan ya da araziyi kiraya veren biri için aynı koruma geçerli olmayabilir. Bu itiraz için süre, haczi öğrendiğiniz günden başlayarak yedi gündür ve başvuru icra mahkemesine yapılır. Borçlunun kendi rızasıyla ipotek verdiği arazi ise ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla satılabilir.
Maaş Haczi ve İstihkak
Maaşın en az dörtte biri haczedilebilir; emekli aylıkları ise kural olarak haczedilemez. Geniş ailelerin aynı evde yaşaması nedeniyle borçlu olmayan bir aile üyesinin malı haczedilirse, malın sahibi istihkak iddiasında bulunmalı ve gerekirse icra mahkemesinde istihkak davası açmalıdır.
Kefil Olduysanız
Ömerli'de akrabanın ya da komşunun kredisine kefil olmak yaygın bir dayanışma biçimidir; ancak borçlu ödemediğinde takip doğrudan kefile yönelebilir. Kefaletin geçerli olması için kefilin sorumlu olacağı azami miktarın ve kefalet tarihinin kefilin el yazısıyla yazılması gerekir. Evli bir kişinin kefil olabilmesi için de kural olarak eşinin yazılı rızası aranır. Bu şartlara uyulmadan verilmiş bir kefalet, icra takibinde ve açılacak bir davada itiraz konusu yapılabilir. Müteselsil kefalette alacaklı, asıl borçluya başvurmadan doğrudan kefili takip edebilir.
Sık Sorulan Soru
Borcumu hasattan sonra ödemek istiyorum; mümkün mü?
Alacaklı kabul ederse icra dairesinde taahhüt ya da yazılı bir taksit anlaşması yapılabilir; taahhüdün ihlali ise ayrı yaptırım doğurur.
Elinize Ömerli İcra Müdürlüğü'nden bir evrak ulaştıysa, beş ve yedi günlük süreler dolmadan birlikte bakalım.