Nevşehir'de nakit akışı mevsime bağlıdır. Oteller ve tur şirketleri yazın kazandığını kışın borç ödemelerine ayırır; patates tüccarları hasat sonrası depoladıkları ürünü satabilecekleri doğru anı bekler; bağcılar üzümün parasını şarap üreticisinden ya da pekmezciden çoğu zaman vadeli alır. Bu döngüde bir halka koptuğunda icra takibi kaçınılmaz hâle gelir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Nevşehir'de alacaklılar adına takip başlatıyor, borçluların da itiraz ve şikâyet haklarını kullanmalarına yardımcı oluyoruz.
İcra Daireleri ve İcra Mahkemesi
Nevşehir'de il merkezindeki icra dairesinin yanında Ürgüp, Avanos, Derinkuyu, Gülşehir, Hacıbektaş ve Kozaklı'da da icra daireleri bulunur. Takip, kural olarak borçlunun yerleşim yerindeki ya da sözleşmenin ifa yerindeki icra dairesinde başlatılır; elektronik ortamda UYAP üzerinden açılabilir. İcra dairesinin işlemlerine karşı şikâyetler ve takip hukukundan doğan uyuşmazlıklar icra mahkemesinde incelenir. Nevşehir Adliyesi'nde icra mahkemesi bulunur; mülhakat adliyelerde de icra hukuk ve icra ceza işleri görülmektedir.
Takip Türleri ve Kısa Süreler
- İlamsız takip: Fatura, cari hesap ya da sözleşmeye dayalı alacaklarda başvurulur. Borçlu ödeme emrine yedi gün içinde itiraz ederse takip durur; alacaklı itirazın iptali ya da kaldırılması yoluna gider.
- Kambiyo senetlerine dayalı takip: Çek, bono ve poliçe için kullanılır. Borçlunun itiraz ve şikâyet süresi beş gündür ve itiraz icra mahkemesine yapılır.
- İlamlı takip: Mahkeme kararı ya da ilam niteliğindeki belgeye dayanır; arabuluculuk anlaşma belgesi de icra edilebilirlik şerhiyle bu yoldan takip edilebilir.
- Kiralanan taşınmazların tahliyesi: Ödenmeyen kira bedeli nedeniyle işyeri ya da konutun tahliyesine yönelik takipler.
Şikâyet süresi de kural olarak işlemin öğrenilmesinden itibaren yedi gündür. Bu sürelerin kısalığı, borçlu tarafın tebligatı aldığı anda harekete geçmesini gerektirir.
Turizm İşletmelerine Yönelik Hacizler
Bir otel ya da balon işletmesine karşı yürütülen takipte, haczin işletmenin faaliyetini nasıl etkileyeceği iki taraf için de önemlidir. Otel mobilyaları, araçlar, balon ve ekipmanlar haczedilebilir; ancak kiralık bir binada faaliyet gösteren işletmede taşınmazın kendisi kiracının değil mal sahibinindir. Banka hesaplarına ve POS cihazlarından gelen alacaklara haciz konulması uygulamada daha hızlı sonuç verir. Borçlu işletme ise sezon başında bir yapılandırma teklifiyle faaliyetini sürdürmeyi deneyebilir; makul bir protokol çoğu zaman iki taraf için de satıştan daha yararlıdır.
Tarım Ticaretinde Alacak
Patates ve üzüm ticaretinde sözlü anlaşmalar hâlâ yaygındır. Kantar fişleri, sevk irsaliyeleri, banka dekontları ve mesaj kayıtları, ilamsız takibe itiraz edildiğinde alacağın ispatı için kullanılır. Çiftçinin geçimini sağlamak için zorunlu olan tarım araçları ve belirli miktarda tohumluk ile hayvanlar, İcra ve İflas Kanunu'na göre kural olarak haczedilemez; bu sınırların aşılması hâlinde icra mahkemesine şikâyet yoluna gidilir.
İtirazın İptali ve Ticari Alacaklarda Arabuluculuk
Borçlu ödeme emrine itiraz ettiğinde alacaklının önünde iki yol vardır: elinde imzalı bir belge varsa icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını istemek, yoksa genel mahkemede itirazın iptali davası açmak. Tur acentesi ile otel arasındaki oda bedeli alacağı ya da patates tüccarı ile soğuk hava deposu arasındaki depolama ücreti gibi ticari alacaklarda, itirazın iptali davası açılmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. İtirazın iptali davası, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde açılmalıdır. Davada borçlunun itirazı haksız bulunursa, alacaklı lehine icra inkâr tazminatına hükmedilebilir; tersi durumda alacaklı kötü niyet tazminatıyla karşılaşabilir.
Haczedilen taşınmaz ve araçların satışı ise artık büyük ölçüde elektronik ortamda yapılır. Nevşehir'deki bir otelin, bağın ya da tırın satış ilanı ulusal ölçekte görülebildiğinden, kıymet takdirine itiraz süresinin kaçırılmaması hem borçlu hem alacaklı için önem taşır.
Borçlu Olarak Haklarınız
Borcun hiç olmadığını ya da ödendiğini düşünen kişi menfi tespit davası açabilir; ödeme zorunda kaldıysa istirdat davası gündeme gelir. Maaş hacizlerinde kesinti oranı sınırlıdır; nafaka alacakları ise bu sınırlamada öncelikli olarak değerlendirilir. Nevşehir'de hem turizmde hem tarımda geliri dönemsel olan borçlular için, sezon başına göre hazırlanmış bir ödeme planı teklif etmek çoğu zaman yeni masraflarla büyüyen bir takipten daha gerçekçidir. Tek konutun haczi gibi konularda ise borçlunun haline uygun evi haczedilmezlik kapsamında değerlendirilebilir.
Sorular
Ürgüp'teki borçluya Nevşehir'den takip açabilir miyim?
Takip her icra dairesinden başlatılabilir; ancak borçlu yetkiye itiraz ederse takip yetkili daireye gönderilir. Bu yüzden baştan yetkili icra dairesini seçmek zaman kazandırır.
Çekim karşılıksız çıktı; ne kadar sürem var?
Çekin ibraz süresi ve kambiyo vasfının korunması için yasal süreler kısadır. Karşılıksızlık işlemi yapıldıktan sonra kambiyo takibi başlatmak için gecikmeden harekete geçilmelidir.
Nevşehir'de bir alacağı tahsil etmek ya da hakkınızdaki bir takibe itiraz etmek istiyorsanız, Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır.
