Aile hukuku yalnızca boşanmadan ibaret değildir. Nevşehir'de boşanma dosyası kapandıktan yıllar sonra bir velayet değişikliği talebi, nafaka artırım ya da kaldırma davası, bir babalık davası veya evlat edinme başvurusuyla aile mahkemesinin kapısı yeniden çalınabilir. Turizmin farklı ülkelerden insanları bir araya getirdiği Kapadokya'da yabancı eşli ailelerin çocuklarına ilişkin meseleler de giderek artmaktadır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Nevşehir'de aile hukukunun bu geniş alanında danışmanlık ve dava takibi yapıyoruz.
Görevli Mahkeme
Nevşehir Adliyesi'nde aile mahkemesi bulunur; il merkezi ve Acıgöl'deki aileler bu mahkemeye başvurur. Ürgüp, Avanos, Derinkuyu, Gülşehir, Hacıbektaş ve Kozaklı'daki mülhakat adliyelerde aile davalarına bakmakla görevli mahkeme, dosyanın türüne göre ayrıca kontrol edilmelidir; aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla görev yapar. Koruma tedbiri talepleri ise acil nitelikte olduğundan kolluğa, Cumhuriyet başsavcılığına ya da mahkemeye doğrudan yapılabilir.
6284 Sayılı Kanun ve Koruma Tedbirleri
Şiddete uğrayan ya da uğrama tehlikesi bulunan kişi için uzaklaştırma, iletişim yasağı, ortak konuttan çıkarma gibi tedbirler istenebilir. Tedbir kararı için şiddetin ayrıca ispatı aranmaz; ancak kararın süresi ve kapsamı somut duruma göre belirlenir. Kırsal ilçelerde aynı köyde ya da yakın akrabalık çevresinde yaşamak, tedbirin uygulanmasını zorlaştırabilir; bu nedenle talep yazılırken somut adresler ve yollar açıkça belirtilmelidir. Tedbir kararına karşı itiraz da mümkündür ve haksız yere hakkında tedbir verilen kişi bu yolu kullanabilir.
Velayet ve Kişisel İlişkinin Değiştirilmesi
Velayet kararı kesin değildir; çocuğun üstün yararı gerektirdiğinde değiştirilebilir. Sezon boyunca gece geç saatlere kadar otelde ya da restoranda çalışan bir ebeveynin bakım düzeni, çocuğun okul durumu ve yaşı, sosyal inceleme raporuyla değerlendirilir. Kişisel ilişki takviminde turizm sezonunun yoğunluğu ya da diğer ebeveynin başka bir şehre taşınması dikkate alınarak değişiklik istenebilir.
Soybağı, Tanıma ve Babalık
Evlilik dışında doğan çocukla baba arasında soybağı, tanıma, babalık davası ya da evlat edinme ile kurulur. Babalık davasında DNA incelemesi belirleyici delildir. Kocanın babalık karinesini çürütmek istemesi hâlinde ise soybağının reddi davası, doğumu ve babası olmadığını öğrenmeden itibaren bir yıl, her hâlde doğumdan itibaren beş yıl içinde açılmalıdır. Yabancı uyruklu ebeveyni olan çocuklarda nüfus kayıtları ve vatandaşlık işlemleri de bu davalarla bağlantılıdır.
Evlat Edinme
Evlat edinme mahkeme kararıyla gerçekleşir. Küçüğün evlat edinilmesinde, evlat edinen ile çocuk arasında belirli bir bakım ve eğitim süresinin geçmiş olması ve yaş farkı gibi şartlar aranır. Eşin çocuğunu evlat edinme, Nevşehir'de yeniden evlenmelerle birlikte sık sorulan bir konudur.
Aile Konutu
Ailenin yaşadığı ev, tapuda yalnızca bir eşin adına kayıtlı olsa bile diğer eşin açık rızası olmadan satılamaz, kiralanamaz ve üzerindeki haklar sınırlandırılamaz. Tapuya aile konutu şerhi konulması bu korumayı güçlendirir. Nevşehir'de aileden kalan bir taş evin ya da bağ evinin aile konutu olarak kullanıldığı durumlarda bu şerh, eşin bilgisi dışında yapılacak bir satışı önlemenin en etkili yoludur.
Yaşlı Aile Büyükleri ve Vesayet
Nevşehir'in köy ve kasabalarında yaşlı nüfus oranı yüksektir; çocukların önemli kısmı il merkezine ya da büyükşehirlere taşınmıştır. Bir anne ya da babanın ileri yaş veya hastalık nedeniyle işlerini göremez hâle gelmesi, banka işlemleri, tapu satışı ya da bağın kiraya verilmesi gibi konularda ailede soru işaretleri doğurur. Böyle durumlarda kişiye sulh hukuk mahkemesi tarafından vasi atanabilir; mahkeme sağlık kurulu raporu alır ve kişiyi mümkünse bizzat dinler. Vasinin önemli işlemleri, örneğin taşınmaz satışı, ayrıca mahkeme izni ve denetimine tabidir. Vesayet yerine kişinin kendi isteğiyle yasal danışman atanması gibi daha hafif tedbirler de mümkündür. Kardeşler arasında kimin vasi olacağı konusundaki anlaşmazlıklar, ileride miras uyuşmazlıklarının da habercisi olabileceğinden, Nevşehir'deki ailelerde bu sürecin şeffaf yürütülmesi önem taşır.
Uluslararası Çocuk Meseleleri
Yabancı eşli ailelerde ebeveynlerden biri çocuğu diğerinin rızası olmadan yurt dışına götürürse, Uluslararası Çocuk Kaçırmanın Hukuki Yönlerine Dair Lahey Sözleşmesi uyarınca iade süreci başlatılabilir. Yurt dışı çıkış yasağı gibi tedbirler ise mahkemeden istenebilir. Bu alanda zaman kritik bir unsurdur. Nevşehir'de yabancı eşle evli ebeveynlerin, çocuğun pasaportu ve yurt dışı seyahatlerine ilişkin rızanın nasıl verileceğini anlaşmazlık çıkmadan önce konuşması, ileride yaşanabilecek gerginlikleri azaltır.
Sorular
Nafaka ödeyen eşin geliri arttı; artırım isteyebilir miyim?
Tarafların mali durumunda önemli bir değişiklik olduğunda nafakanın artırılması ya da azaltılması istenebilir. Gelir artışı belgelerle gösterilmelidir.
Nevşehir'de bir aile hukuku meselesiyle ilgili yol haritası çizmek istiyorsanız, Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile görüşebilirsiniz. Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır.
