İpekyolu'nda miras kalan mal varlığı, kırsal ilçelerdekinden farklıdır: çarşıdaki bir dükkân, Cumhuriyet Caddesi'ne yakın bir apartman dairesi, depremden sonra yeniden yapılan bir binadaki pay ya da kiraya verilmiş bir işyeri. Bu taşınmazların değeri yüksek, kira getirisi düzenli ve mirasçı sayısı genellikle fazladır. Mirasçılardan biri dükkânı işletmeye devam ederken diğerlerinin pay istemesi, İpekyolu'ndaki miras uyuşmazlıklarının en tipik başlangıcıdır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak İpekyolu'ndaki miras dosyalarında danışmanlık ve dava takibi yapıyoruz.
Mirasçılık Belgesi ve Tapu İntikali
Mirasçılık belgesi noterden veya Van Adliyesi'ndeki sulh hukuk mahkemelerinden alınabilir. Tapuda intikal yapılmadan taşınmaz satılamaz, bölünemez ve ipotek ettirilemez. İpekyolu'ndaki birçok taşınmaz, ilk malikin ölümünden yıllar sonra bile hâlâ onun adına kayıtlıdır; bu durumda önce intikal işleminin yapılması, ardından paylaşımın konuşulması gerekir. Veraset ve intikal vergisi beyannamesi de belirli süre içinde verilmelidir.
Dükkân ve Dairelerde Paylaşım
- Ortaklığın giderilmesi: Mirasçılar anlaşamazsa, sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi davası açılır. Dava öncesinde arabuluculuk zorunludur. Bir dairenin veya dükkânın fiziken bölünmesi çoğu zaman mümkün olmadığından, mahkeme satış yoluyla ortaklığı giderir.
- Kira gelirinin paylaşımı: Mirasçılardan biri kiraları tek başına topluyorsa, diğerleri paylarına düşen kısmı talep edebilir.
- Ecrimisil: Dükkânı tek başına işleten mirasçıdan, diğer paydaşlar haksız işgal tazminatı isteyebilir; bunun için genellikle önceden kullanıma itiraz edilmiş olması aranır.
- Kat mülkiyeti sorunları: Mirasçılar arasında paylaşılmamış bir dairenin aidat ve onarım giderleri, yönetimle uyuşmazlığa yol açabilir.
Sağlığında Yapılan Devirler
Murisin sağlığında dükkân veya daireyi çocuklarından birine satış gibi göstererek devretmesi, diğer mirasçıların miras hakkını ortadan kaldırmaya yönelik olabilir. Bu durumda muris muvazaasına dayalı tapu iptal ve tescil davası Van'daki asliye hukuk mahkemesinde açılabilir. Satış bedelinin gerçekten ödenip ödenmediği, taşınmazın değeriyle bedel arasındaki fark ve murisin devir sırasındaki niyeti incelenir.
Eski Binada Miras ve Dönüşüm Kararı
İpekyolu'nda depremden önce yapılmış apartmanlarda bir dairenin birkaç mirasçıya kalması, kentsel dönüşüm kararlarını zorlaştırabilir. 6306 sayılı Kanun'a göre riskli yapı tespitinden sonra yeniden yapım kararı, hisseleri oranında kat maliklerinin en az üçte iki çoğunluğuyla alınır; miras kalan dairede bu oy, paydaşlar arasında anlaşma gerektirir. Mirasçılardan birinin ulaşılamaz durumda olması veya karşı çıkması, tüm binanın sürecini geciktirebilir. Bu nedenle İpekyolu'nda riskli yapı süreci başlayan binalarda miras kalan dairelerin intikal işlemlerinin bir an önce tamamlanması ve mirasçıların ortak bir temsilci belirlemesi yararlı olur. Anlaşmaya katılmayan paydaşların payları için kanunda ayrıca düzenlenmiş satış usulü vardır.
Mirasın Reddi ve Borçlar
Kent merkezinde ticaretle uğraşan bir murisin vergi, banka veya senet borçları olabilir. Mirasçılar, ölümü ve mirasçılıklarını öğrendikleri tarihten itibaren üç ay içinde Van sulh hukuk mahkemesine başvurarak mirası reddedebilir. Mirasın borca batık olup olmadığı belirsizse resmî defter tutulması istenebilir.
Sorular
Babamdan kalan dükkânı ağabeyim işletiyor; hakkımı nasıl alırım?
Önce intikal yapılarak paylar tapuya işlenir. Ardından kira geliri veya ecrimisil talebi ile ortaklığın giderilmesi seçenekleri değerlendirilir.
Mirasçılardan biri yurt dışında; dava açılabilir mi?
Evet. Yurt dışındaki mirasçıya tebligat uluslararası yollarla yapılır; bu süreç zaman alacağından dava erken planlanmalıdır.
İpekyolu'nda miras kalan bir taşınmazla ilgili sorununuz varsa, tapu kayıtlarını birlikte inceleyerek yol haritası çıkarabiliriz. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır.
