Yozgat'ta icra dosyalarının önemli bir kısmı tarımsal üretimin finansmanından doğar. Tohum, gübre, yem, traktör ve hayvan alımı için kullanılan krediler, kooperatif borçları, bayi senetleri ve kötü geçen bir hasat yılının ardından ödenemeyen taksitler, il genelindeki takiplerin önemli bölümünü oluşturur. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Yozgat'ta alacaklı ve borçlu tarafında icra takiplerini ve icra mahkemesindeki uyuşmazlıkları yürütüyoruz.
Takip Hangi Daireden Başlar?
İcra takibi kural olarak borçlunun yerleşim yerindeki ya da sözleşmenin ifa yerindeki icra dairesinde başlatılır. Yozgat merkezde icra daireleri ve icra mahkemesi bulunur; Akdağmadeni, Çekerek, Şefaatli gibi ilçe adliyelerinde de icra hukuk ve icra ceza mahkemeleri görev yapar. Takibe itiraz, şikâyet, ihalenin feshi ve istihkak gibi uyuşmazlıklar icra mahkemesinde çözülür. Borçlu başka bir ilde oturuyorsa, takibin hangi yerde açılacağı ve yetki itirazı ihtimali baştan düşünülmelidir.
Ödeme Emrine Karşı Kısa Süreler
İlamsız takipte ödeme emrine itiraz süresi yedi gün, kambiyo senetlerine dayalı takipte ise beş gündür. Kambiyo takibinde imzaya ya da borca itiraz icra mahkemesine yapılır. Hasat zamanı köyde ya da yaylada olan borçlunun tebligatı geç fark etmesi Yozgat'ta sık rastlanan bir sorundur; süre tebliğden itibaren işler ve kaçırıldığında takip kesinleşir. Tebligatın usulsüz yapıldığı düşünülüyorsa bu durum ayrıca şikâyet konusu yapılabilir.
Çiftçinin Haczedilemeyen Malları
İcra ve İflas Kanunu, çiftçi olan borçlunun kendisinin ve ailesinin geçimi için zorunlu olan arazisini, çift hayvanlarını ve tarım alet edevatını haczedilemez sayar. Yozgat gibi tarım ve hayvancılık ağırlıklı bir ilde bu hüküm sıklıkla gündeme gelir. Ancak haczedilmezlik kendiliğinden işlemez; borçlunun hacizden haberdar olduğu tarihten itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine şikâyette bulunması gerekir. Borçlunun bu hakkından önceden feragat edip edemeyeceği, rehin hakkı tanınmış malların durumu ve hayvan sayısının geçim için zorunlu olanı aşıp aşmadığı her dosyada ayrı incelenir.
Haciz, Kıymet Takdiri ve Satış
Hayvan, traktör ve tarla haczinde kıymet takdiri, satış bedelini belirlediği için kritiktir. Kıymet takdirine itiraz tebliğden itibaren yedi gün içinde icra mahkemesine yapılır. Hayvanlar canlı ve bakıma muhtaç mallar olduğundan, haciz sonrası yediemin, yem gideri ve satış zamanlaması ayrıca planlanmalıdır. Tarla satışlarında ise ihalenin usulüne uygun ilan edilmemesi ya da kıymetin çok altında satış, ihalenin feshi davasında ileri sürülebilecek nedenler arasındadır.
Maaş Haczi ve Kamu Görevlileri
İl merkezinde kamu görevlisi ve üniversite personeli yoğunluğu, maaş haczi dosyalarını da artırır. Maaşın dörtte birinden fazlası, borçlunun rızası olmadıkça haczedilemez; nafaka alacakları bu sınırın dışındadır. Birden fazla haciz olduğunda sıraya girilir ve kesintiler sırayla yapılır.
Bayi Senedi, Kooperatif Borcu ve İhtiyati Haciz
Yozgat'ta tarım girdisi satan bayilerin hasat sonunda ödenmek üzere aldığı bonolar, il genelindeki kambiyo takiplerinin önemli bir kaynağıdır. Bono düzenleyene karşı takip hakkı, vadeden itibaren üç yıllık zamanaşımına tabidir; süre geçtikten sonra kambiyo takibi yerine genel hükümlere göre alacak yoluna gitmek gerekir. Alacaklı açısından borçlunun hasat bedelini tahsil edip harcamadan önce mallarına ulaşmak önemlidir; bu nedenle vadesi gelmiş ve rehinle güvence altına alınmamış alacaklar için mahkemeden ihtiyati haciz kararı istenebilir. Borçlu açısından ise senedin hangi alışveriş için verildiği, teslim edilmeyen ya da ayıplı çıkan ürünlerin bedele etkisi ve bayiyle yapılan mahsuplaşmalar savunmanın temel konularıdır. Kooperatif borçlarında ise ortaklık sözleşmesi ve genel kurul kararları, alacağın miktarını belirlemede rol oynar. Her iki taraf için de tahsilat makbuzlarının ve ürün teslim fişlerinin düzenli saklanması, uyuşmazlığın kısa sürede çözülmesini kolaylaştırır.
Nafaka Alacağının Tahsili
Boşanmadan sonra ödenmeyen nafaka, Yozgat'taki icra dosyalarında da sıklıkla karşılaşılan bir sorundur. Nafaka alacağı için ilamlı takip başlatılır; birikmiş nafakalar ile ileride doğacak aylık nafakalar birlikte takibe konu edilebilir. Nafaka alacakları, maaşın dörtte biri sınırına tabi değildir ve diğer hacizlerden önce gelir. Nafaka ödeme yükümlülüğüne uymayan borçlu hakkında alacaklının şikâyeti üzerine icra ceza mahkemesince tazyik hapsine karar verilebilir; şikâyet, ödemenin yapılmadığının öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde yapılmalıdır. Borçlu başka bir şehirde çalışıyorsa, işvereni tespit edilerek maaşına haciz konulması en etkili yoldur.
Yozgat'tan Sık Gelen Sorular
Borcum yok, icra takibi kesinleşti; ne yapabilirim?
Menfi tespit davası açılabilir; borç ödenmişse istirdat yolu da değerlendirilir. Takibin durdurulması için mahkemeden ihtiyati tedbir istenebilir.
Ziraat kredisi borcu için tek ineğim haczedilebilir mi?
Geçim için zorunlu hayvanlar haczedilemez; ancak bu durum süresi içinde şikâyetle ileri sürülmelidir.
Yozgat'taki icra dosyanızda süre kaybetmemek için tebligatı aldığınız gün bizimle iletişime geçebilirsiniz.
