Seyhan'ın çalışma hayatı büyük ölçüde hizmet sektörüne dayanır. Çarşıdaki dükkânlar, merkezdeki mağazalar, kebapçılar ve restoranlar, özel hastaneler ve muayenehaneler, avukat ve mali müşavir büroları, bankalar ve kamu kurumlarının şubeleri ilçede on binlerce kişiye iş verir. Bu işyerlerinin önemli bir kısmı küçük ölçeklidir; yazılı sözleşme, düzenli bordro ve tam sigorta her zaman bulunmaz. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Seyhan'da çalışan ve işveren müvekkillerimizin iş hukuku uyuşmazlıklarını takip ediyoruz.
Seyhan'daki İşyerinden Doğan Dava Nerede Görülür?
Seyhan'da ayrı adliye bulunmadığından, ilçedeki işyerlerinden doğan iş davaları Yüreğir'deki Adana Adliyesi'nin iş mahkemelerinde görülür. Kıdem ve ihbar tazminatı, ücret, fazla mesai ve işe iade gibi taleplerde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. Arabuluculuk sürecinde anlaşma olmazsa son tutanakla birlikte dava açılır. İşe iade için fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulmalıdır.
Hizmet Sektörüne Özgü Uyuşmazlıklar
- Restoran ve kafe çalışanları: Uzun vardiyalar, hafta tatili ve bayramlarda çalışma, bahşişlerin ücretin parçası sayılıp sayılmayacağı.
- Mağaza ve çarşı çalışanları: Asgari ücret üzerinden gösterilen sigorta ile elden ödenen fark; kıdem tazminatının gerçek ücret üzerinden hesaplanması talebi.
- Sağlık çalışanları: Özel hastane ve kliniklerde nöbet ücretleri, fazla çalışma ve fesih uyuşmazlıkları.
- Büro çalışanları: Sekreterlik, muhasebe ve danışmanlık işlerinde belirsiz süreli sözleşmelerin feshi ve rekabet yasağı maddeleri.
Eksik Sigorta ve Elden Ödenen Ücret
Seyhan'daki küçük işyerlerinde sık rastlanan sorun, işçinin sigortasının asgari ücret üzerinden gösterilmesi ve kalan kısmın elden ödenmesidir. Bu durumda gerçek ücretin ispatı; banka hesabına yapılan ödemeler, iş arkadaşlarının tanıklığı, aynı işi yapanların emsal ücretleri ve meslek odalarından alınabilecek bilgilerle yapılır. Gerçek ücretin ispatlanması, kıdem ve ihbar tazminatının doğru hesaplanması için belirleyicidir. Hiç sigortası yapılmadan çalıştırılan kişi ise hizmet tespiti davası açabilir; bu dava, hizmetin geçtiği yılın sonundan itibaren beş yıl içinde açılmalıdır.
İşveren Tarafı: Küçük İşletmeler İçin Pratik Öneriler
Seyhan'da birkaç çalışanı olan bir esnaf için iş davası, işletmenin bütçesini sarsabilir. Yazılı iş sözleşmesi, imzalı bordro, yıllık izin kayıtları ve fesih bildiriminin yazılı ve gerekçeli yapılması, olası bir uyuşmazlıkta işverenin elini güçlendirir. Otuzdan az işçi çalıştıran işyerlerinde iş güvencesi hükümleri uygulanmaz; ancak bu durum kıdem ve ihbar tazminatı yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz.
Dükkân Kapandığında ya da Devredildiğinde
Seyhan çarşısında işletmelerin el değiştirmesi sık görülür. İşyeri başka birine devredildiğinde, iş sözleşmeleri kural olarak bütün hak ve borçlarıyla devralan işverene geçer. Devreden işveren de devirden önce doğmuş ve devir tarihinde ödenmesi gereken borçlardan devralanla birlikte sorumludur; bu sorumluluk devir tarihinden itibaren iki yılla sınırlıdır. İşyeri tamamen kapanıyorsa, işçinin kıdem ve ihbar tazminatı ile ödenmemiş ücretleri talep etme hakkı devam eder. İşverenin işyerini kapatıp aynı işi başka bir unvanla sürdürmesi hâlinde, gerçek işverenin kim olduğu ayrıca incelenir.
İşyerim Seyhan'da, işverenim başka ilde; dava nerede açılır?
İş davaları davalının yerleşim yerinde ya da işin yapıldığı yerde açılabilir. Seyhan'da yapılan iş için Adana iş mahkemeleri yetkilidir.
Seyhan'da işten çıkarıldıysanız ya da alacaklarınız ödenmediyse, sürelerin işlediğini unutmadan Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile görüşebilirsiniz.