Seyhan, Adana'nın en eski yapı stokunu barındıran ilçedir. Merkezi mahallelerdeki apartmanların önemli bir kısmı onlarca yıl önce, bugünkü deprem yönetmeliklerinden çok önce yapıldı. 6 Şubat 2023'ten sonra bu binalarda oturan malikler ve kiracılar için hasar tespiti, riskli yapı kararı, yıkım ve yeniden yapım soruları gündelik hayatın parçası hâline geldi. Çarşıdaki ve ana caddelerdeki dükkânlar ise kira uyuşmazlıklarının merkezi olmaya devam ediyor. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Seyhan'daki taşınmaz uyuşmazlıklarında malikleri, kiracıları ve alıcıları temsil ediyoruz.
Eski Apartmanlarda Riskli Yapı Süreci
6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapı tespiti, bir malikin başvurusuyla ya da idarenin talebiyle yapılabilir. Tespitin maliklere bildirilmesinden sonra itiraz süreleri kısadır. Seyhan'daki binalarda en sık karşılaşılan sorun, maliklerin bir kısmının yeniden yapıma razı olması, diğerlerinin ise karşı çıkmasıdır. Kanunun öngördüğü çoğunlukla alınan kararlara katılmayan maliklerin payları için satış süreci işletilebilir. Riskli yapı tespitine ve buna dayanan işlemlere karşı davalar Yüreğir'deki Adana idare mahkemelerinde açılır.
Kat Karşılığı İnşaat: Merkezde Arsa Payı Pazarlığı
Seyhan'ın merkezi konumu, arsa paylarını değerli kılar; bu nedenle müteahhitlerle yapılan pazarlıkta maliklerin elindeki koz da büyüktür. Kat karşılığı inşaat sözleşmesinin noterde düzenlenmesi, yeni dairelerin metrekare ve konumunun belirlenmesi, inşaat süresince kira yardımının kim tarafından ödeneceği, teslim tarihi ve gecikme cezası açıkça yazılmalıdır. Zemin katta dükkânı olan malikler için ise yeni binada ticari alanın nasıl paylaşılacağı ayrı bir müzakere konusudur.
Eski Binada Daire Alırken Bakılacaklar
Seyhan'ın merkezi mahallelerinde daire satın almayı düşünen kişi, yalnızca fiyata ve konuma bakmamalıdır. Tapu kaydında riskli yapı şerhi, ipotek, haciz ya da ihtiyati tedbir olup olmadığı; binanın kat mülkiyetine mi yoksa yalnızca kat irtifakına mı geçtiği; yapı kullanma izninin bulunup bulunmadığı ve bağımsız bölümün projeye uygun olup olmadığı önceden araştırılmalıdır. Depremden sonra binanın hasar tespit sonucunun öğrenilmesi de önem kazandı. Satış bedelinin tapuda gerçek değeriyle gösterilmesi, ileride doğabilecek bir uyuşmazlıkta alıcıyı korur.
Çarşıda ve Caddelerde İşyeri Kiraları
Kazancılar, Küçüksaat ve şehir merkezinin ana caddelerindeki dükkânlarda kira ilişkileri çoğu zaman yıllardır yazılı sözleşme olmadan sürer. Deprem sonrası kira bedellerindeki artış, mal sahiplerinin kira tespit ve tahliye taleplerini çoğalttı. Kira uyuşmazlıklarında dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur; arabuluculukta anlaşma olmazsa davalar Adana Adliyesi'ndeki sulh hukuk mahkemelerinde görülür. Kiracının yaptığı tadilatların bedeli, kiracı değişikliğinde işletme adının devri ve depozitonun iadesi, Seyhan'daki işyeri kiralarında sık tartışılan konulardır.
Konut Kiraları ve Tahliye
Seyhan'ın kalabalık mahallelerinde depremden sonra kiralık konut talebi arttı. Kiraya verenin ihtiyaç nedeniyle tahliye talebi, kiracının tahliye taahhüdü ve kira bedelinin ödenmemesi nedeniyle tahliye, birbirinden farklı süre ve şartlara tabidir. İhtarın usulüne uygun gönderilmesi ve sürelerin doğru hesaplanması davanın sonucunu belirler.
Seyhan'daki dükkânım için kiracım beş yıldır aynı kirayı ödüyor; ne yapabilirim?
Beş yılı aşan kira ilişkilerinde kira bedelinin emsal kiralara göre yeniden belirlenmesi için kira tespit davası açılabilir. Önce arabulucuya başvurulmalıdır.
Seyhan'da bir taşınmaz alımı, dönüşüm ya da kira uyuşmazlığı öncesinde belgelerinizi Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile birlikte inceleyebiliriz.
