Eğil'den uzun yıllardır büyükşehirlere ve yurt dışına çalışmaya gidenler vardır. Bu durum aile yapısına da yansır: eşlerden biri Eğil'de, çoğu zaman çocuklarla ve geniş aileyle birlikte yaşarken, diğeri başka bir şehirde ya da başka bir ülkede çalışır. Böyle bir evlilik sona erdiğinde, davanın nerede açılacağı, uzaktaki eşe nasıl ulaşılacağı ve yurt dışında verilmiş bir kararın Türkiye'de nasıl geçerlilik kazanacağı ilk sorulan sorular olur. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Eğil'de yaşayan müvekkillerimize boşanma ve buna bağlı velayet, nafaka ve mal paylaşımı süreçlerinde vekillik yapıyoruz.
Eğil'de Dava Açmak
Türk Medeni Kanunu'nun 168. maddesine göre boşanma davası, eşlerden birinin yerleşim yerinde ya da son altı aydır birlikte oturdukları yerde açılabilir. Eğil'de yaşayan eş, diğer eş nerede olursa olsun davayı Eğil'de açabilir. Ayrı bir aile mahkemesinin bulunmadığı yerlerde aile davalarına asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar. İsteyen eş, Diyarbakır'da oturuyorsa, Diyarbakır Adliyesi'ndeki aile mahkemesinde de dava açabilir. Kararlara karşı istinaf incelemesi Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi'nde yapılır.
Yurt Dışındaki Eşe Tebligat
Davalı eş yurt dışında yaşıyorsa, dava dilekçesinin ona usulüne uygun tebliğ edilmesi gerekir. Bu tebligat ülkesine göre uluslararası sözleşmeler ya da diplomatik yollarla yapılır ve aylar sürebilir. Bu nedenle eşin yurt dışındaki açık adresinin dava açılmadan önce tespit edilmesi, süreci önemli ölçüde kısaltır; dilekçe ve ekleri, o ülkenin diline yeminli tercümeyle çevrilerek gönderilir. Eşin Türkiye'de bir adresi de varsa, tebligatın bu adrese yapılıp yapılamayacağı ayrıca değerlendirilir.
Yurt Dışında Boşanıldıysa: Tanıma Davası
Yurt dışında yaşayan eşin orada boşanma kararı almış olması, Türkiye'deki nüfus kaydını kendiliğinden değiştirmez. Yabancı mahkeme kararının Türkiye'de hüküm doğurması için tanıma davası açılması gerekir. Bu davada kararın kesinleşmiş olması, savunma hakkına uyulmuş olması ve kamu düzenine aykırı olmaması aranır. Eşlerin birlikte başvurması ve şartların bulunması hâlinde boşanma kararı, nüfus müdürlüğü ya da konsolosluk aracılığıyla idari yoldan da nüfus kaydına işlenebilir; bu yol kullanılamıyorsa tanıma davası açılır. Tanıma davası, davalının Türkiye'deki yerleşim yerinde açılabilir. Tanıma kararı olmadan Türkiye'de yeniden evlenmek ya da mal paylaşımı istemek sorun yaratabilir.
Nafaka, Velayet ve Ziynet
Nafaka belirlenirken, başka bir şehirde ya da yurt dışında çalışan eşin gerçek geliri araştırılır; yurt dışı gelirler için belgeler ve tanık beyanları önem kazanır. Velayette çocuğun üstün yararı esastır; çocuğun alıştığı çevre, okulu, sağlık durumu ve bakımını üstlenecek aile bireyleri değerlendirilir; Eğil'de büyükanne ve büyükbabayla yaşayan çocuklarda bu bağ da dikkate alınır. Düğünde takılan ziynetler kural olarak kadının kişisel malıdır. Evlilik içinde edinilen taşınmaz ve birikimler ise edinilmiş mallara katılma rejimine göre tasfiye edilir.
Sık Sorulan Sorular
Anlaşmalı boşanma için eşimin yurt dışından gelmesi gerekir mi?
Evet. Anlaşmalı boşanmada hâkimin iki eşi de duruşmada bizzat dinlemesi gerekir ve evliliğin en az bir yıl sürmüş olması aranır.
Eşimden yıllardır haber alamıyorum; boşanabilir miyim?
Evet. Terk ya da evlilik birliğinin temelinden sarsılması gibi sebeplere dayanılabilir; eşin adresinin araştırılması ve gerekirse ilanen tebligat yapılması gerekir.
Eğil'de boşanmayı düşünüyorsanız, eşinizin nerede yaşadığına göre izlenecek yolu ilk görüşmede birlikte belirleyebiliriz.
