Hani'de borç ilişkilerinin önemli bir kısmı yazılı sözleşmelere değil, karşılıklı güvene ve senetlere dayanır. Hayvan alım satımında, tarla kiralamada, düğün masrafları için alınan borçta ya da bir yakının kredisine yardım ederken senet imzalanır; bazen üzerinde miktar ve tarih yazmayan bir kâğıda imza atılır. Aradan zaman geçip ilişki bozulduğunda bu senetler icra takibine konu olur. Borçlu, imzanın kendisine ait olmadığını, senedin başka bir amaçla verildiğini ya da borcun çoktan ödendiğini ileri sürer. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Hani'deki borçlulara ve alacaklılara senede dayalı takiplerde ve diğer icra uyuşmazlıklarında destek veriyoruz.
Hani İcra Mahkemesi
Hani Adliyesi'nde icra mahkemesi bulunur; icra hukuk ve icra ceza işleri ilçede görülür. Kambiyo senetlerine dayalı takiplerde borca ve imzaya itiraz, icra dairesi işlemlerine karşı şikâyetler, itirazın kaldırılması talepleri ve icra suçlarına ilişkin şikâyetler bu mahkemenin görev alanındadır. Takip başka bir şehirde başlatılmışsa, itirazlar o yerdeki icra mahkemesine yapılır; ancak bugün itirazlar UYAP üzerinden elektronik olarak da sunulabildiğinden Hani'den ayrılmadan süre korunabilir. İcra mahkemesi kararlarına karşı istinaf incelemesi Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi'nde yapılır.
Senede Dayalı Takipte Beş Gün
Bono, poliçe ya da çeke dayalı kambiyo takibinde borçluya örnek 10 ödeme emri gönderilir. Borca ya da imzaya itiraz, ödeme emrinin tebliğinden itibaren beş gün içinde doğrudan icra mahkemesine yapılmalıdır. Bu itiraz takibi kendiliğinden durdurmaz; takibin durdurulması için icra mahkemesinden ayrıca karar alınması gerekir. İmzaya itiraz eden borçlu, imzanın kendisine ait olmadığını ileri sürer ve mahkeme gerekirse bilirkişi incelemesi yaptırır. İtirazın haksız çıkması hâlinde borçlu aleyhine tazminat ve para cezası uygulanabileceğinden, imza itirazı yalnızca gerçekten imza borçluya ait değilse yapılmalıdır.
Boş Kâğıda Atılan İmza ve Sahte Senet
Üzerinde miktar ya da vade yazılmamış bir kâğıda imza atan kişi, buna açığa imza denir, bu kâğıdın kendisiyle yapılan anlaşmaya aykırı doldurulduğunu ileri sürebilir; ancak imzanın kendisine ait olduğunu kabul ettiği için bu iddiayı yazılı delille ispat etmesi gerekir. Senedin tamamen sahte olduğu, yani imzanın da borçluya ait olmadığı durumlarda ise hem icra mahkemesinde imza itirazı hem de savcılığa sahtecilik şikâyeti gündeme gelir; emre yazılı kambiyo senetlerinde resmî belgede sahtecilik hükümleri uygulanır. Hani'de bu tür dosyalarda senedin kime, ne zaman ve hangi amaçla verildiğine ilişkin tanık ve belgeler büyük önem taşır.
Borcu Ödedim Ama Takip Geldi
- İtfa itirazı: Kambiyo takibinde borcun ödendiği, resmî ya da imzası borçluca kabul edilmiş bir belgeyle ispat edilerek icra mahkemesinde ileri sürülebilir.
- Menfi tespit davası: Borçlu olmadığını düşünen kişi, takipten önce ya da sonra asliye hukuk mahkemesinde açabilir.
- İstirdat davası: Takip nedeniyle ödenmiş paranın geri istenmesi için ödeme tarihinden itibaren bir yıl içinde açılabilir.
Hayvan alımı için verdiğim senedin karşılığı olan hayvanlar hastaydı; ödemek zorunda mıyım?
Senet bağımsız bir borç doğurur; senedi elinde tutan kişi satıcının kendisiyse, satış ilişkisinden doğan ayıp iddiaları ona karşı ileri sürülebilir. Hani'de bu tür dosyalarda veteriner raporu ve ayıbın satıcıya ne zaman bildirildiği belirleyicidir; senet üçüncü bir kişiye devredilmişse savunma imkânları daralır.
Hani'de bir senet takibiyle karşılaştıysanız, beş günlük sürenin geçmemesi için ödeme emrini ve elinizdeki belgeleri vakit kaybetmeden birlikte değerlendirelim.
