Aile hukuku, boşanma kararıyla sona eren bir alan değildir. Ordu'da boşanmış ebeveynler arasında çocuğun yaz tatilini nerede geçireceği, gurbetteki babanın nafakayı düzenli ödeyip ödemediği, köydeki aile evinin kimde kalacağı gibi meseleler yıllarca gündemde kalabilir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Ordu genelinde velayet, nafaka, soybağı, evlat edinme ve koruma kararları gibi aile hukuku konularında danışmanlık ve dava takibi yapıyoruz.
Ordu'da Aile Mahkemeleri
Ordu'da aile mahkemeleri Altınordu'daki Ordu Adliyesi, Ünye Adliyesi ve Fatsa Adliyesi'nde bulunur. Aile hukukundan doğan davalar ve koruma tedbirleri bu mahkemelerde görülür. Ayrı aile mahkemesi bulunmayan mülhakat adliyelerde, aile davalarına bakmakla görevli mahkemenin hangisi olduğu dava açılmadan önce teyit edilmelidir. Aile mahkemesi kararlarına karşı istinaf incelemesini Samsun Bölge Adliye Mahkemesi yapar.
Velayetin ve Nafakanın Değiştirilmesi
Boşanma kararındaki velayet düzenlemesi kesin ve değişmez değildir. Çocuğun bakımını üstlenen ebeveynin yeniden evlenmesi, başka bir ile taşınması ya da çocuğun ihmal edildiğine ilişkin somut olaylar, velayetin değiştirilmesi talebine dayanak olabilir. Ordu'da sık görülen bir senaryo, velayeti alan annenin çocukla birlikte iş için İstanbul'a taşınması ve Ordu'da kalan babanın kişisel ilişki hakkının fiilen işlemez hâle gelmesidir. Mahkeme, çocuğun üstün yararını gözeterek kişisel ilişki düzenini yeniden belirleyebilir.
Nafaka da tarafların ekonomik durumundaki değişikliklere göre artırılabilir veya azaltılabilir. Fındık fiyatlarındaki dalgalanmalar, nafaka yükümlüsünün gelirini yıldan yıla değiştirebilir; ancak geçici bir düşüş her zaman nafakanın azaltılmasını haklı kılmaz. Nafaka borcunun ödenmemesi hâlinde icra takibi ve şikâyet yoluyla tazyik hapsi gündeme gelebilir.
6284 Sayılı Kanun ve Koruma Kararları
Ailenin korunması ve kadına karşı şiddetin önlenmesine ilişkin 6284 sayılı Kanun, şiddete uğrayan ya da uğrama tehlikesi bulunan kişiler için koruyucu ve önleyici tedbirler öngörür. Uzaklaştırma, iletişim yasağı ve ortak konuttan çıkarma gibi tedbirler aile mahkemesi tarafından kararlaştırılır; acil durumlarda kolluk ve mülki amirler de bazı tedbirleri alabilir. Köylerde ve küçük mahallelerde şiddet mağdurunun failden fiziksel olarak uzaklaşması zor olabileceğinden, tedbirin içeriğinin somut yaşam koşullarına uygun belirlenmesi önemlidir.
Koruma kararına muhatap olan kişi de karara itiraz hakkına sahiptir. Tedbirin süresi, kapsamı ve ihlal hâlinde zorlama hapsi yaptırımı her iki taraf açısından dikkatle değerlendirilmelidir.
Soybağı ve Evlat Edinme
Babalık davası, soybağının reddi ve tanıma işlemleri, özellikle gurbette yaşanan ilişkilerden doğan çocuklar için Ordu'da da gündeme gelir. Soybağının reddi davası belirli hak düşürücü sürelere bağlıdır ve bu süreler kaçırıldığında hak kaybı yaşanabilir. Genetik inceleme, bu davalarda belirleyici delildir.
Evlat edinme ise aile mahkemesinin kararıyla gerçekleşir. Küçüğün evlat edinilmesi için evlat edinenin küçüğe belirli bir süre bakmış ve onu eğitmiş olması gerekir; mahkeme sosyal inceleme raporu alır. Akraba çocuğunun evlat edinilmesi, Ordu'daki geniş aile yapısında sık rastlanan bir taleptir.
Aile Konutu
Aile konutu olarak kullanılan bir evin, eşlerden birinin açık rızası olmadan satılması, kiraya verilmesi ya da üzerindeki hakların sınırlandırılması mümkün değildir. Diğer eş, tapu kütüğüne aile konutu şerhi konulmasını isteyebilir. Ordu'da aile konutu bazen eşlerden birinin ailesine ait bir köy evi ya da müstakil evin bir katıdır; bu durum hem mülkiyet hem kullanım hakkı açısından karmaşık sorular doğurabilir.
Gurbetteki Ebeveynler ve Yurt Dışı Kararları
Ordu'dan Almanya, Hollanda ve diğer Avrupa ülkelerine uzanan göç geçmişi, aile hukukunda uluslararası boyutu olan dosyaları da beraberinde getirir. Yurt dışında verilmiş bir boşanma kararının Türkiye'de hüküm doğurması için tanıma veya tenfiz davası açılması ya da şartları varsa nüfus müdürlüğünde idari yoldan tescil yapılması gerekir. Tanınmamış bir boşanma kararı, kişinin Türkiye'de hâlâ evli görünmesine ve miras ile yeni evlilik bakımından ciddi sorunlara yol açabilir.
Çocuğun bir ebeveyn tarafından izinsiz olarak başka bir ülkeye götürülmesi ya da yurt dışından Ordu'ya getirilmesi hâlinde, uluslararası çocuk kaçırmaya ilişkin sözleşme hükümleri gündeme gelebilir. Bu dosyalarda süreler kısa, deliller birden fazla ülkeye dağılmış olduğundan erken hukuki destek önem taşır.
Sık Sorulan Sorular
Eski eşim nafakayı ödemiyor; ne yapabilirim?
Nafaka alacağı ilamlı icra takibiyle tahsil edilebilir. Ödememenin sürmesi hâlinde icra mahkemesine şikâyet yoluyla tazyik hapsi istenebilir.
Çocuğumun annesi başka ile taşınıyor; itiraz edebilir miyim?
Taşınma tek başına velayeti değiştirmez; ancak kişisel ilişki düzeninin yeniden belirlenmesi veya çocuğun üstün yararına aykırı bir durum varsa velayetin değiştirilmesi talep edilebilir.
Koruma kararı için mutlaka avukat gerekir mi?
Hayır; koruma talebi doğrudan aile mahkemesine, savcılığa ya da kolluğa yapılabilir. Ancak tedbirin kapsamının yaşam koşullarına uygun belirlenmesi ve boşanma ya da velayet süreciyle uyumlu yürütülmesi için hukuki destek faydalı olur.
Ordu'daki aile hukuku meselenizi ilk görüşmede gizlilik içinde ele alalım ve izlenebilecek yolları birlikte değerlendirelim.
