Şanlıurfa, Türkiye'nin en genç ve en kalabalık hanelere sahip illerinden biridir. Bu tablo boşanma davalarına da yansır: birden fazla çocuğun velayeti, eşlerin geniş aileyle aynı avluyu paylaşması, kocanın yılın bir kısmını mevsimlik işte başka illerde geçirmesi ya da aile ekonomisinin tek bir tarlaya bağlı olması Urfa'daki boşanma dosyalarının sık görülen ögeleridir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Şanlıurfa'da yaşayan müvekkillerimizin anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davalarını, çocukların ve ekonomik hakların korunmasını birlikte gözeterek yürütüyoruz.
Dava Hangi Adliyede Açılır?
Türk Medeni Kanunu'nun 168. maddesine göre boşanma davası eşlerden birinin yerleşim yerinde ya da davadan önce son altı ay birlikte oturdukları yerde açılabilir. Eyyübiye, Haliliye veya Karaköprü'de oturan eşler için yetkili yer Şanlıurfa Adliyesi'dir ve dava Şanlıurfa Aile Mahkemelerinde görülür. Akçakale, Harran, Suruç, Bozova, Siverek ve Viranşehir gibi kendi adliyesi olan ilçelerde ise dava, ilçe adliyesinde aile davalarına bakmakla görevli mahkemede açılabilir; ayrı aile mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk mahkemesi bu davalara aile mahkemesi sıfatıyla bakar. Kararlara karşı istinaf incelemesi Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi'nde yapılır.
Anlaşmalı Boşanma: Protokol Her Şeyi Belirler
Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması ve eşlerin hâkim önünde özgür iradeleriyle boşanmak istediklerini bildirmeleri gerekir. Asıl önemli belge, eşlerin imzaladığı protokoldür. Şanlıurfa'daki dosyalarda protokolün şu konularda açık olması sonradan çıkabilecek uyuşmazlıkları önler:
- Her çocuk için velayetin kimde kalacağı, diğer ebeveynle kişisel ilişkinin gün ve saatleri, bayram ve yaz dönemleri.
- Kocanın mevsimlik işte olduğu aylarda nafakanın nasıl ödeneceği; ödeme takvimi ve banka hesabı.
- Çeyiz eşyası, ziynet altınları ve düğünde takılan takıların kime kalacağı.
- Ortak kullanılan traktör, araç ve tarımsal ürün gelirinin nasıl paylaşılacağı.
Protokolde yer almayan bir konu ileride ayrı bir davanın konusu olabilir; bu yüzden imzadan önce her maddenin gözden geçirilmesi gerekir.
Çekişmeli Davalarda Sık Karşılaşılan Sorunlar
Çekişmeli boşanmada eşlerden biri kusur iddiasında bulunur ve bunu delillerle ispatlamak zorundadır. Kalabalık ailelerde tanıkların çoğu zaman taraflardan birinin yakını olması, tanık beyanlarının değerlendirilmesini güçleştirir; mesaj kayıtları, hastane raporları ve kolluk tutanakları bu nedenle önem kazanır. Şiddet iddiası varsa 6284 sayılı Kanun kapsamında koruma tedbiri ayrıca istenebilir.
Velayet konusunda mahkeme, çocuğun yüksek yararını esas alır; sosyal inceleme raporu, çocuğun okul düzeni ve hangi ebeveynle yaşadığı belirleyicidir. Nafaka bakımından tedbir nafakası dava süresince, yoksulluk ve iştirak nafakası ise kararla birlikte gündeme gelir. Tarım geliri düzenli bir maaş gibi belgelenmediğinden, eşin gerçek gelirinin ürün satış faturaları, çiftçi kayıt sistemi bilgileri ve tapu kayıtlarıyla ortaya konması gerekebilir.
Mal Paylaşımı ve Tarım Arazileri
1 Ocak 2002'den sonra edinilen mallarda, aksi kararlaştırılmamışsa edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanır. Evlilik içinde satın alınan bir tarla, sulama yatırımı ya da evin üzerine çıkılan kat, katılma alacağının hesabında dikkate alınır. Buna karşılık mirasla gelen arazi kişisel maldır. Harran Ovası'nda sık görülen bir durum, miras kalan tarlaya evlilik içinde yapılan sulama ve kuyu yatırımıdır; bu yatırımların değer artışına katkısı ayrıca değerlendirilebilir. Mal rejimi davası boşanma davasından ayrı açılabilir.
Şanlıurfa'da Boşanmaya Dair Sorular
Yalnızca dini nikâhımız var; boşanma davası açabilir miyim?
Resmî nikâh olmadan boşanma davası açılamaz. Ancak çocukların soybağının kurulması, nafaka ve velayet gibi konular için ayrı hukuki yollar vardır; özellikle babalık davası ve tanıma işlemleri çocukların haklarını korumak bakımından önemlidir.
Eşim başka ilde mevsimlik işte; dava nerede açılır?
Eşinizin geçici olarak bulunduğu yer yerleşim yeri sayılmaz. Siz Şanlıurfa'da oturuyorsanız davayı Şanlıurfa'da açabilirsiniz; tebligat eşinizin bulunduğu adrese yapılır.
Ziynet Eşyası, Başlık Parası ve Düğün Masrafları
Urfa düğünlerinde geline takılan altınlar, bilezikler ve set takımlar boşanma davalarının en çok tartışılan kalemlerinden biridir. Yargıtay uygulamasına göre düğünde kadına takılan ziynet eşyası, kimden gelmiş olursa olsun kural olarak kadının kişisel malıdır. Kocanın bu altınları bozdurup araç, tarla ya da ev için harcadığı iddia ediliyorsa, kadın ziynet alacağı davası açarak bunların aynen iadesini ya da bedelini isteyebilir. İspat için düğün fotoğrafları ve videoları, kuyumcu kayıtları ve düğünde bulunan tanıklar kullanılır. Evlilik öncesinde ailelere verilen başlık parası ise hukuken korunan bir alacak doğurmaz; buna dayanarak geri isteme talepleri genellikle sonuçsuz kalır. Nişanın bozulması hâlinde ise verilen hediyelerin iadesi ayrı kurallara tabidir. Bu kalemlerin boşanma davasıyla birlikte mi, yoksa ayrı bir dava olarak mı ileri sürüleceği, harç ve ispat stratejisi bakımından önceden planlanmalıdır.
Şanlıurfa'da boşanma sürecini düşünüyorsanız, haklarınızı ve izlenecek yolu konuşmak için Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile görüşebilirsiniz. İlk görüşmede dosyanızı birlikte değerlendirir, yol haritasını netleştiririz.
