Boyabat'ta taşınmaz, çoğu aile için yalnızca bir yatırım değil, kuşaklar boyu sürdürülen bir geçim kaynağıdır. Gökırmak ve Kızılırmak vadilerindeki tarım arazileri, köy evleri ve ilçe merkezinde yükselen yeni apartmanlar, Boyabat'taki gayrimenkul uyuşmazlıklarının üç ana alanını oluşturur. Kızılırmak üzerinde kurulan Boyabat Barajı ve bölgedeki yol yatırımları ise pek çok malik için kamulaştırma sürecini gündeme getirmiştir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Boyabat'ta tapu, kamulaştırma, kira ve inşaat sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklarda vekillik yapıyoruz.
Baraj ve Yol Yatırımlarında Kamulaştırma
Kızılırmak üzerindeki baraj, enerji nakil hatları ve yol genişletmeleri, Boyabat'ta sulu tarlaları ve köy evlerini doğrudan etkileyebilir. Süreç, idarenin malike bir satın alma teklifiyle gelmesiyle başlar; pazarlıkta anlaşılamazsa bedeli asliye hukuk mahkemesi, bilirkişi heyetinin keşfine dayanarak belirler ve taşınmaz idare adına tescil edilir. Vadideki bir arazinin sulu olup olmadığı, yıllık verimi ve çevredeki gerçek satışlar, bedeli doğrudan etkileyen unsurlardır. Kamulaştırma kararının hukuka uygunluğunu tartışmak isteyen malik ise idari yargıya başvurur. Tarlanın yalnızca bir şeridi alınmışsa, geriye kalan parçanın işlenemez hâle gelmesinden doğan değer düşüklüğü de hesaba katılmalıdır.
Tarım Arazisi Alım Satımı
Boyabat'ta tarla satın alan biri, tapudaki yüzölçümünün sahadaki sınırlarla tutup tutmadığını, arazinin sulama birliği ya da kanal hakkından yararlanıp yararlanmadığını ve parselin hisseli olup olmadığını önceden öğrenmelidir. Tarım arazisinin asgari büyüklüğe ilişkin kurallar nedeniyle bölünemeyeceği de unutulmamalıdır. Bir hisseyi satın alan kişi, diğer paydaşların önalım hakkıyla karşılaşabilir: bu hak, satışın paydaşa bildirildiği günden itibaren üç ay, her durumda ise satış tarihinden itibaren iki yıl içinde kullanılabilir.
İlçe Merkezinde Kat Karşılığı İnşaat
Boyabat merkezinde eski evlerin yerine yapılan apartmanlarda, kat karşılığı inşaat sözleşmesinin noterde düzenleme şeklinde yapılması gerekir. Teslim tarihi, gecikme tazminatı, bağımsız bölümlerin paylaşımı ve aşamalı tapu devri, arsa sahibini koruyan başlıca hükümlerdir.
Kira, Kadastro ve Sınır Uyuşmazlıkları
Kira bedelinin tespiti, tahliye ve kira alacağı davaları sulh hukuk mahkemesinde görülür ve dava öncesinde arabulucuya başvurmak zorunludur. Tarla kiralarında ise kira süresi, ürün paylaşımı ve kiracının yaptığı yatırımlar sözleşmede açıkça belirlenmelidir. Boyabat Adliyesi'nde kadastro mahkemesi de bulunur; köylerde tarla sınırları, orman ve mera kenarındaki parseller ve kadastro tespitine itirazlar bu mahkemenin ya da asliye hukuk mahkemesinin konusu olabilir.
Müdahalenin Men'i ve Ecrimisil
Sahibi gurbette olan bir tarlanın yıllarca komşu tarafından ekildiğini ya da sınır taşlarının yerinden oynatıldığını fark eden Boyabatlı malik, el atmanın önlenmesini ve geçmiş kullanım için ecrimisil ödenmesini isteyebilir; ecrimisil en fazla beş yıl geriye dönük olarak talep edilebilir. Mahkeme sınırı, fen bilirkişisinin katıldığı keşifle sahada belirler. Tarlayı köyde güvenilen birine yazılı bir kira sözleşmesiyle bırakmak, boş kalan arazilerde bu tür el atmaların en pratik önlemidir.
Sık Sorulanlar
Kamulaştırma bedelini az buldum; ne yapabilirim?
Uzlaşma teklifini kabul etmek zorunda değilsiniz. Bedel tespiti davasında mahkeme, bilirkişi incelemesiyle değeri yeniden belirler.
Kardeşim hissesini yabancı birine sattı; ne yapabilirim?
Önalım hakkınızı süresi içinde kullanarak payı aynı bedelle almayı talep edebilirsiniz.
Vadideki bir tarla için uzlaşma davetiyesi aldıysanız ya da ilçe merkezinde arsanızı müteahhide vermeyi düşünüyorsanız, Boyabat'taki taşınmazınızın kayıtlarını Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile birlikte inceleyebiliriz.