Batman'da boşanma kararı nadiren yalnızca iki kişiyi ilgilendirir. Genç yaşta kurulan evlilikler, aynı apartmanda ya da aynı köyde yaşayan geniş aileler, çok çocuklu haneler ve eşlerden birinin iş için batı illerinde ya da yurt dışında yaşaması, sürecin hem duygusal hem hukuki yükünü artırır. Bir yanda rafineri, TPAO sahaları ve kamu kurumlarında düzenli maaşla çalışan eşler, öbür yanda mevsimlik tarım işçiliğiyle yılın bir kısmını il dışında geçiren aileler vardır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Batman'da anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davalarında müvekkillerimizi temsil ediyoruz.
Boşanma Davası Batman'da Nerede Açılır?
Türk Medeni Kanunu'nun 168. maddesine göre boşanma davası, eşlerden birinin yerleşim yerinde ya da davadan önce son altı ay birlikte oturdukları yerde açılabilir. Batman Adliyesi'nde aile mahkemesi bulunur; il merkezinde, Beşiri'de ve Hasankeyf'te yaşayan çiftlerin davaları burada görülür. Kozluk ve Sason'da yaşayan çiftler için aile davalarına bakmakla görevli mahkemenin hangisi olduğu, dava açılmadan önce ilgili adliyeden teyit edilmelidir; bu ilçelerde ayrı bir aile mahkemesi bulunmaz. Eşlerden biri İstanbul'da, Adana'da ya da yurt dışında yaşıyorsa davanın nerede açılacağı tanıkların, çocukların okulunun ve delillerin nerede olduğuna göre seçilir. İstinaf mercii Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi'dir.
Anlaşmalı Boşanmada Protokolün Önemi
Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması, eşlerin birlikte başvurması ya da birinin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi ve hâkimin her iki eşi bizzat dinlemesi gerekir. Protokolde velayet, çocukla kişisel ilişki, iştirak ve yoksulluk nafakası, ziynet eşyaları ve ev eşyalarının paylaşımı açıkça yazılmalıdır. Batman'da düğünde takılan altınların kime ait olduğu ve kimde kaldığı sıklıkla tartışılır; protokolde bu konunun belirsiz bırakılması, boşanmadan sonra yeni bir davaya yol açabilir. Eşlerden biri il dışında çalışıyorsa duruşma günü onun takvimine göre planlanmalıdır.
Çekişmeli Davada Kalabalık Aile ve Tanık Sorunu
Çekişmeli boşanmada kusur tanık beyanları, mesaj kayıtları, sağlık raporları ve kolluk tutanaklarıyla ispatlanır. Batman'da tanıkların çoğu zaman tarafların yakın akrabası ya da komşusu olması, beyanların tarafgirlik açısından dikkatle değerlendirilmesini gerektirir. Eşin ailesinin evliliğe müdahalesi, ayrı ev açılmaması ya da eşin kendi ailesi tarafından baskı görmesi, Yargıtay içtihatlarında kusur değerlendirmesinde ele alınan konulardır. Hukuka aykırı yollarla elde edilen kayıtlar delil olarak kabul edilmeyebileceğinden, delil toplama yöntemi baştan doğru seçilmelidir.
Velayet, Nafaka ve Çok Çocuklu Haneler
Velayet kararında ölçüt çocuğun üstün yararıdır. Birden fazla çocuğun bulunduğu ailelerde kardeşlerin ayrılmaması kural olarak gözetilir; mahkeme sosyal inceleme raporu ve yaşı yeterli çocukların görüşü üzerinden karar verir. İştirak nafakası belirlenirken tarafların gerçek geliri araştırılır: TÜPRAŞ ya da TPAO çalışanının ücreti, ikramiye ve ek ödemeleri işverenden yazıyla istenebilirken, mevsimlik işçilikle ya da serbest işle geçinen eşin gelirinin tespiti daha çok tanık ve kolluk araştırmasıyla yapılır. Nafaka ödenmediğinde icra yoluyla takip ve maaştan kesinti mümkündür.
Şiddet ve Koruma Kararları
6284 sayılı Kanun kapsamında şiddet gören ya da şiddet tehlikesi altındaki eş, boşanma davasını beklemeden koruyucu ve önleyici tedbir talep edebilir. Uzaklaştırma, ortak konuttan çıkarma ve iletişim yasağı gibi tedbirler aile mahkemesi hâkimince, acil hâllerde kolluk amirince de verilebilir. Batman'daki şiddet önleme ve izleme merkezi ile sosyal hizmet birimleri bu süreçte başvurulabilecek kurumlar arasındadır.
Eşim yurt dışında; boşanma davası açabilir miyim?
Evet. Dava Batman'daki yerleşim yerinizde açılabilir; yurt dışındaki eşe tebligat uluslararası usullerle yapılır ve bu nedenle süreç uzayabilir.
Mal Paylaşımı: Maaşla Alınan Daire, Babanın Adına Kalan Ev
2002'den sonra evlenen ya da başka bir mal rejimi seçmeyen çiftlerde yasal rejim edinilmiş mallara katılmadır. Evlilik süresince maaşla, krediyle ya da birikimle alınan bir daire, kimin adına tapulu olursa olsun, kural olarak tasfiyede değer üzerinden paylaşılır. Batman'da sık rastlanan bir durum, evliliğin ilk yıllarında eşlerin birlikte çalışarak biriktirdiği paranın, kocanın babası adına tapulu bir eve ya da aile arsası üzerine yapılan kata harcanmasıdır. Bu durumda doğrudan paylaşım değil, yapılan katkının belgelerle ispatına dayanan alacak talepleri gündeme gelir. Mal rejiminin tasfiyesi davası boşanma davasıyla birlikte açılabileceği gibi, boşanma kesinleştikten sonra ayrı bir dava olarak da açılabilir; banka dökümleri ve kredi sözleşmeleri bu davada belirleyicidir.
Kozluk'ta oturuyoruz; dava Batman merkezde açılabilir mi?
Yetki, eşlerin yerleşim yeri ve son altı ay birlikte oturulan yere göre belirlenir. İlçede ayrı aile mahkemesi bulunmaması, davanın hangi mahkemede görüleceğini ayrıca kontrol etmeyi gerektirir; dilekçe verilmeden önce bu husus netleştirilmelidir.
Batman'da boşanma kararının eşiğindeyseniz, çocuklarınızın ve ailenizin durumunu da hesaba katarak seçeneklerinizi birlikte değerlendirebiliriz.
