Eskişehir, çevre illerden de hasta kabul eden bir sağlık merkezidir. Eskişehir Şehir Hastanesi, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi'nin Meşelik Kampüsü'ndeki sağlık uygulama ve araştırma hastanesi, devlet hastaneleri, özel hastaneler ve çok sayıda poliklinik, ağız ve diş sağlığı merkezi ile estetik kliniği kentin sağlık haritasını oluşturur. Tıbbi bir müdahalenin beklenmedik bir zararla sonuçlanması hâlinde izlenecek hukuki yol, hastanenin türüne göre tamamen değişir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Eskişehir'de hastaların ve yakınlarının tıbbi hata iddialarını ve sağlık çalışanlarının hukuki sorunlarını takip ediyoruz.
Kamu Hastanesi mi, Özel Hastane mi?
Tıbbi hatanın gerçekleştiği kurumun niteliği, davanın hangi yargı kolunda açılacağını belirler. Şehir hastanesi, devlet hastaneleri ve üniversite hastanesi gibi kamu sağlık kuruluşlarında yaşanan zararlarda dava, hekime karşı değil idareye karşı tam yargı davası olarak Eskişehir idare mahkemelerinde açılır. Dava açmadan önce idareye başvurmak ve idarenin cevabını ya da cevap verilmeden geçen süreyi beklemek gerekir; zararın öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde olaydan itibaren beş yıl içinde bu başvuru yapılmalıdır. İstinaf incelemesi Bursa Bölge İdare Mahkemesi'nde yapılır.
Özel hastane, özel muayenehane ve estetik kliniklerinde yaşanan zararlarda ise adli yargı yolu izlenir. Hasta ile özel sağlık kuruluşu arasındaki ilişki, tüketici işlemi niteliği taşıdığından bu davalar çoğunlukla tüketici mahkemesinde görülür; Eskişehir Adliyesi'nde tüketici mahkemesi kuruludur. Hekimin kusurlu olduğu iddiası ayrıca ceza soruşturmasına da konu olabilir.
Tıbbi Hatanın İspatı
Malpraktis davalarında en kritik delil bilirkişi raporudur. Hastanın tıbbi kayıtları, epikriz, ameliyat notları, onam formları, görüntüleme sonuçları ve e-Nabız kayıtları davanın temelini oluşturur; bu belgelerin eksiksiz istenmesi ilk adım olmalıdır. Bilirkişi, uygulanan tedavinin tıp biliminin kabul ettiği standartlara uygun olup olmadığını ve zararla müdahale arasında illiyet bağı bulunup bulunmadığını değerlendirir. Komplikasyon ile tıbbi hata arasındaki ayrım, davaların çoğunda tartışmanın merkezindedir.
Aydınlatılmış Onam ve Hasta Hakları
- Aydınlatma yükümlülüğü: Hastaya müdahalenin riskleri, alternatifleri ve olası sonuçları anlaşılır biçimde anlatılmalıdır. Aydınlatma yapılmadan alınan onam, müdahale tekniğe uygun olsa bile sorumluluk doğurabilir.
- Estetik ve diş tedavileri: Sonucun önemli olduğu bu müdahalelerde, vaat edilen ile ulaşılan arasındaki fark sık uyuşmazlık konusudur.
- Doğum ve çocuk sağlığı: Doğum sırasında yaşanan komplikasyonlar ve yenidoğan yoğun bakım süreçleri.
- Hasta kayıtlarına erişim: Hastanın kendi sağlık kayıtlarının bir örneğini isteme hakkı.
Sağlık Çalışanlarının Hukuki Sorunları
Sağlık hukuku yalnızca hastaları değil, Eskişehir'deki hastanelerde çalışan hekim, hemşire ve diğer sağlık personelini de ilgilendirir. Sağlık çalışanına yönelik şiddet olaylarında ceza soruşturması ve tazminat; hakkında malpraktis iddiasıyla ceza soruşturması başlatılan hekimin savunması; nöbet ücretleri, görevlendirmeler ve disiplin cezaları bu alanın konularıdır. Kamu hekimlerine karşı tazminat davası doğrudan açılamaz; ancak idare ödediği tazminatı kusurlu personele rücu edebilir.
Sorular
Ameliyattan sonra komplikasyon gelişti; bu hata sayılır mı?
Her komplikasyon tıbbi hata değildir. Komplikasyonun önceden öngörülüp hastaya anlatılıp anlatılmadığı, gerekli önlemlerin alınıp alınmadığı ve sonrasında doğru müdahale yapılıp yapılmadığı birlikte değerlendirilir.
Ceza Soruşturması ve Uzlaştırma
Tıbbi müdahale sonucunda ölüm ya da yaralanma meydana geldiğinde, hasta veya yakınları Eskişehir Cumhuriyet Başsavcılığı'na şikâyette bulunabilir. Taksirle yaralama ve taksirle öldürme soruşturmalarında savcılık, olayın tıbbi boyutunu değerlendirmek için bilirkişi incelemesi ya da Adli Tıp Kurumu'ndan rapor ister. Bu raporlar hem ceza dosyasında hem tazminat davasında belirleyici olduğundan, raporun dayandığı tıbbi belgelerin eksiksiz olması ve rapora karşı süresinde itiraz edilmesi önem taşır. Taksirle yaralama suçu bazı hâllerde uzlaştırma kapsamındadır; uzlaştırma teklifi geldiğinde edimin tazminat davasına etkisi ayrıca değerlendirilmelidir.
Ceza soruşturmasının sonucu, tazminat davasının sonucunu doğrudan belirlemez. Hekim hakkında kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilse bile, idare ya da özel hastane hizmet kusuru veya organizasyon eksikliği nedeniyle sorumlu tutulabilir. Örneğin yeterli personel bulundurulmaması, ekipmanın arızalı olması ya da hastanın başka bir merkeze geç sevk edilmesi, tek bir hekimin kusurundan bağımsız olarak kurumun sorumluluğunu doğurabilir. Eskişehir'de çevre illerden sevkle gelen hastalarda, sevk zincirindeki her kurumun kayıtlarının ayrı ayrı istenmesi bu nedenle gereklidir. Sağlık Bakanlığı'na bağlı hasta hakları birimlerine yapılan başvurular da süreci belgelemek açısından yararlı olabilir; ancak bu başvurular dava sürelerini durdurmaz.
Hastaneden tıbbi kayıtlarımı nasıl isteyebilirim?
Hasta, kendisine ait sağlık kayıtlarını inceleme ve bir örneğini alma hakkına sahiptir. Eskişehir'deki kamu ve özel hastanelere yazılı başvuru yaparak epikriz, ameliyat notu, hemşire gözlem formları ve görüntüleme sonuçlarını isteyebilirsiniz; e-Nabız üzerinden erişilebilen kayıtlar da delil olarak saklanmalıdır. Kayıtların eksik verilmesi hâlinde mahkemeden delil tespiti istenebilir.
Eskişehir'de bir tıbbi müdahale sonrasında zarar gördüğünüzü düşünüyorsanız, kayıtlarınızı birlikte incelemek için Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz.
