Fatih'te ticaret hâlâ büyük ölçüde güvene ve vadeye dayanır. Eminönü'nde bir toptancı mal verip senet alır, Laleli'de yabancı bir alıcıya kargo gönderilir, Kapalıçarşı'da altın emaneten el değiştirir. Bu ilişkiler bozulduğunda alacağın tahsili de borçlunun hızla mal kaçırmasının önlenmesi de zamanla yarışmayı gerektirir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık, Fatih'teki esnaf ve şirketler için icra takiplerini yürütür; haksız bir takiple karşılaşan borçluların da itiraz ve dava süreçlerini takip eder.
Esnaf Arasında Vadeli Satıştan Doğan Takipler
Toptan ticarette alacak çoğunlukla çek ya da bonoya bağlanır. Kambiyo senedine dayalı takipte borçluya on günlük ödeme süresi verilir; borçlunun itiraz ve şikâyetleri beş gün içinde icra mahkemesine yapılmalıdır. Senet yoksa fatura, irsaliye ve cari hesap ekstresine dayanan ilamsız takip yoluna gidilir; burada borçlu yedi gün içinde icra dairesine itiraz ederek takibi durdurabilir. Alacaklı bu durumda itirazın iptali davası için itirazın tebliğinden itibaren bir yıl, itirazın kaldırılması için altı ay içinde harekete geçmelidir.
İhtiyati Haciz: Mal Kaçırma Riskine Karşı
Laleli ve Eminönü'nde işyeri kapatıp stoku boşaltan ya da yurt dışına çıkan borçlular, alacaklıyı ciddi zarara uğratabilir. Vadesi gelmiş ve rehinle güvence altına alınmamış bir para alacağı için ihtiyati haciz istenebilir; borçlunun mallarını kaçırma hazırlığı varsa vadesi gelmemiş alacaklar için de bu yola başvurulabilir. Karar, takipten önce mahkemeden alınır ve kısa sürede uygulanması gerekir. Ticari alacaklara ilişkin itirazın iptali gibi davalarda, dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur; bu davalar İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri bünyesinde görülür.
Döviz ve Altın Cinsinden Alacaklar
- Döviz alacağı: Yabancı para alacakları için takip talebinde alacağın hangi para birimiyle ve hangi kur esas alınarak istendiği açıkça belirtilmelidir.
- Altın alacağı: Kapalıçarşı'da emaneten verilen ya da işlenmek üzere teslim edilen altınlar için ayın teslimi veya karşılığının tahsili talep edilebilir; ayarın ve gramajın belgelenmesi önemlidir.
- Yurt dışındaki borçlu: Laleli'den mal alan yabancı tüccarlara karşı Türkiye'de malvarlığı yoksa takibin etkisi sınırlıdır; bu nedenle güvence sözleşme anında alınmalıdır.
İşyeri Kira Alacakları ve Borçlu Hakları
Eminönü ve Kapalıçarşı'daki yüksek dükkân kiraları, ödenmeyen kira için icra yoluyla tahliye takiplerini sık hâle getirir. Kira alacağı için tahliye ihtarlı ödeme emrinde kiracıya otuz günlük ödeme süresi tanınır; itiraz yedi gün içinde yapılır. Borçlu tarafında ise haksız ya da zamanaşımına uğramış takiplere karşı itiraz, menfi tespit ve istirdat davaları önem taşır. Takipler İstanbul Adliyesi bünyesindeki icra dairelerinde yürütülür; şikâyet ve itirazın kaldırılması talepleri icra hukuk mahkemesinde incelenir.
Haciz Sırasında İşyerinin Korunması
Fatih'te bir dükkâna ya da depoya haciz için gidildiğinde, malların borçluya mı yoksa üçüncü bir kişiye mi ait olduğu sık tartışılır. Aynı adreste birden fazla şirketin faaliyet göstermesi ya da emanet mal bulunması, istihkak iddialarını gündeme getirir. Mesleğin sürdürülmesi için zorunlu araç ve gereçler kanunen haczedilemez. Fatih esnafının bu aşamada fatura, sözleşme ve teslim belgelerini hazır tutması, haksız hacizlerin kısa sürede kaldırılmasını sağlar.
Fatih'teki Esnafın Sorduğu Sorular
Müşterim senedi ödemedi ve dükkânı kapattı; ne yapmalıyım?
Vakit kaybetmeden kambiyo takibi başlatılmalı ve gerekiyorsa ihtiyati haciz istenmelidir; araç, taşınmaz ve banka hesapları sorgulanır.
Bana gelen ödeme emrindeki senet sahte; ne yapabilirim?
İmzaya itiraz beş gün içinde icra mahkemesine yapılmalıdır; ayrıca sahtecilik nedeniyle savcılığa şikâyet hakkınız vardır.
Fatih'te bir alacağın tahsili ya da size yöneltilen bir takip için Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; sürelerin hesabı dosyaya göre değişebilir.
