Kilis'te ticaret çoğu zaman güvene dayanır: zeytinyağı tüccarı ile üretici, toptancı ile esnaf, sınır ötesine mal gönderen firma ile alıcı arasındaki ilişkiler yıllara yayılan bir tanışıklık üzerine kuruludur. Bu güven sarsıldığında, ödenmeyen çek ya da senet icra dairesinin yolunu tutar. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Kilis'te alacaklılara takip başlatma ve tahsil süreçlerinde, borçlulara ise haksız takiplere karşı savunma ve itiraz süreçlerinde destek veriyoruz.
Kilis'te Takip Hangi Daireden Yürür?
Kilis İcra Müdürlüğü bünyesinde birden fazla icra dairesi bulunur. Elbeyli, Musabeyli ve Polateli'de ayrı adliye teşkilatı olmadığından bu ilçelerdeki borçlular hakkındaki takipler de çoğunlukla Kilis'teki icra dairelerinden yürür. Takibin yetkili dairede başlatılması önemlidir; yetkisiz dairede başlatılan takibe borçlu itiraz edebilir. İcra müdürlüğünün işlemlerine karşı şikâyetler ve itirazın kaldırılması gibi talepler Kilis İcra Hukuk Mahkemesinde, icra ceza işleri ise Kilis İcra Ceza Mahkemesinde görülür.
Çek ve Senet Takibi
Kambiyo senetlerine dayalı takip, alacaklıya hızlı bir yol sunar. Borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren beş gün içinde icra hukuk mahkemesine borca ya da imzaya itiraz edebilir; ayrıca on gün içinde ödeme yapması gerekir. Karşılıksız çek, Kilis'te özellikle sezonluk ürün alımlarında ve inşaat malzemesi ticaretinde sık rastlanan bir sorundur. Çek düzenleyen hakkında karşılıksız çek nedeniyle ayrıca şikâyet yolu da vardır; bu ceza yolunun şartları ve süresi ayrıca değerlendirilmelidir.
İlamsız Takip ve İtirazın İptali
Fatura, cari hesap ya da sözlü anlaşmaya dayanan alacaklar için ilamsız takip başlatılır. Borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz ederse takip durur. Bu durumda alacaklı, itirazın kaldırılmasını icra hukuk mahkemesinden ya da itirazın iptalini genel mahkemeden isteyebilir. Ticari alacaklarda itirazın iptali davası açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Haklı çıkan alacaklı lehine icra inkâr tazminatına hükmedilebilir; haksız takip yapan alacaklı aleyhine de kötü niyet tazminatı gündeme gelebilir.
Sınır Ötesi Alacaklar ve Yabancı Borçlular
Öncüpınar Sınır Kapısı üzerinden yürütülen ticarette alıcı ya da satıcının Suriye'de bulunduğu durumlarda tahsil süreci karmaşıklaşır. Türkiye'de malı ve hesabı bulunmayan bir borçlu hakkında takip başlatmak tek başına sonuç vermeyebilir; bu yüzden ticari ilişki kurulurken teminat, peşin ödeme ya da banka aracılı ödeme yöntemleri tercih edilmelidir. Borçlu Türkiye'de geçici koruma altında yaşayan bir yabancıysa, takip ve haciz işlemleri Türk vatandaşları için geçerli kurallara göre yürür; tebligat adresinin doğru tespiti ise başlı başına bir konudur.
Haciz, Satış ve Borçlunun Hakları
Kesinleşen takipte alacaklı, borçlunun maaşına, banka hesaplarına, aracına ve taşınmazlarına haciz koydurabilir. Borçlunun bazı malları haczedilemez; örneğin borçlu ve ailesi için zorunlu ev eşyası ile kanunda sayılan diğer mallar haczedilemez ve maaşın tamamı değil yalnızca belirli bir kısmı haczedilebilir. Çiftçi borçlunun geçimi için zorunlu olan tarım araçları ve hayvanları da kanunda belirli ölçülerle korunmuştur. Haczedilen taşınmazın satışında kıymet takdirine itiraz, borçlu açısından önemli bir hak arama aracıdır.
Ürün Sezonunda Veresiye Satış ve İhtiyati Haciz
Zeytinyağı ve üzüm sezonunda Kilis'te ticaretin önemli bir kısmı veresiye ya da vadeli yürür; teslim edilen malın karşılığı çoğu zaman bir deftere not edilir. Takip aşamasında bu kayıtların ispat gücü tartışılabileceğinden fatura, sevk irsaliyesi, banka dekontu ve yazılı mesajlar saklanmalıdır. Alacaklı, borçlunun mallarını kaçıracağından endişe ediyorsa vadesi gelmiş ve rehinle güvenceye alınmamış alacak için mahkemeden ihtiyati haciz kararı isteyebilir; bu talepte kural olarak teminat gösterilmesi gerekir. Borçlu ilamsız takibe itiraz ettiğinde alacaklının itirazın kaldırılmasını isteme hakkı itirazın tebliğinden itibaren altı ay, itirazın iptali davası açma hakkı ise bir yıl içinde kullanılmalıdır. Bu süreler geçtikten sonra alacak ancak genel hükümlere göre açılacak bir alacak davasıyla istenebilir.
Sık Sorulan Sorular
Ödeme emri geldi ama borcum yok; ne yapmalıyım?
İlamsız takipte yedi gün, kambiyo takibinde beş gün içinde itiraz etmelisiniz. Bu süre kaçarsa takip kesinleşir ve haciz aşamasına geçilebilir.
Borçlum Kilis'ten taşındı; takibi nerede başlatmalıyım?
Yetkili icra dairesi, borçlunun yerleşim yeri ve sözleşmenin ifa yeri gibi ölçütlere göre belirlenir. Doğru daireyi seçmek, yetki itirazı nedeniyle zaman kaybını önler.
Maaşıma haciz geldi; tamamı kesilir mi?
Hayır. Maaşın kanunda belirtilen oranı aşan kısmı haczedilemez; nafaka alacakları ise bu kuralın istisnasıdır. Kilis'te kamu kurumlarında çalışan borçluların maaş kesintileri doğrudan işveren kurum tarafından yapılır ve hatalı kesintiye karşı icra hukuk mahkemesine şikâyet yoluna gidilebilir.
Kilis'te bir alacağın tahsili ya da haksız bir takip söz konusuysa belgeleriniz üzerinden izlenecek yolu birlikte belirleyelim.
