Şırnak'ta sağlık hizmeti ağırlıklı olarak kamu hastaneleri tarafından sunulur. İl merkezindeki devlet hastanesi ile Cizre ve Silopi'deki devlet hastaneleri, ilçelerin büyük bölümüne hizmet verir; bazı ileri tedaviler için hastaların komşu illere ya da büyükşehirlere sevk edilmesi gerekir. Genç ve hızla büyüyen nüfus, doğum ve çocuk sağlığı hizmetlerine yoğun bir talep yaratır. Bu tablo, sağlık hukukunda gecikme, sevk, doğum ve acil müdahale kaynaklı uyuşmazlıkları öne çıkarır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Şırnak'ta tıbbi hata iddiası bulunan hastalara ve yakınlarına hukuki destek veriyoruz.
Kamu Hastanesi mi, Özel Hastane mi?
Tıbbi hata iddiasında hangi yargı yolunun kullanılacağı, hizmetin kim tarafından verildiğine bağlıdır:
- Kamu hastaneleri: Devlet hastanelerinde ve üniversite hastanelerinde yaşanan hizmet kusurları için idareye karşı tam yargı davası açılır. Dava idare mahkemesinde görülür ve doğrudan hekime karşı değil, idareye karşı yöneltilir.
- Özel hastaneler ve muayenehaneler: Tazminat davası adli yargıda açılır. Hasta ile özel sağlık kuruluşu arasındaki ilişki tüketici işlemi niteliğinde kabul edildiğinden, tüketici mahkemesi bulunmayan yerlerde dava asliye hukuk mahkemesinde tüketici mahkemesi sıfatıyla görülür.
Kamu hastanesine karşı tam yargı davasından önce idareye başvuru zorunludur. Başvuru, zararın öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde olaydan itibaren beş yıl içinde yapılmalıdır. İdare başvuruyu reddederse ya da altmış gün içinde cevap vermezse dava açma süresi işlemeye başlar.
Şırnak'ta Sık Görülen Sağlık Uyuşmazlıkları
- Doğum ve yenidoğan: Doğum sırasında anne veya bebeğin zarar görmesi, gecikmiş sezaryen kararı, yenidoğan yoğun bakım ihtiyacı nedeniyle yapılan sevkler.
- Acil serviste gecikme: Trafik ve iş kazalarında yaralıların ilk müdahalesinin gecikmesi ya da yanlış triyaj.
- Sevk süreçleri: Sevkin geç yapılması, ambulans temininde gecikme ve uzun yolculuk sırasında hastanın durumunun ağırlaşması.
- Tanı hatası: Yanlış ya da geç tanı nedeniyle tedavi fırsatının kaçırılması.
Kusurun İspatı ve Bilirkişi
Tıbbi hata davalarında hekimin ya da hastanenin tıbbi standartlara aykırı davranıp davranmadığı bilirkişi incelemesiyle belirlenir. Adli Tıp Kurumu ya da üniversite hastanelerinden alınan raporlar belirleyici olur. Bu nedenle hasta dosyası, epikriz, laboratuvar ve görüntüleme sonuçları, onam formları ve sevk belgeleri eksiksiz olarak istenmelidir. Hasta veya yakınları bu belgelere hasta hakları kapsamında erişebilir. Şırnak'ta olaydan hemen sonra hasta dosyasının onaylı bir örneğinin istenmesi ve e-Nabız kayıtlarının indirilmesi, belgelerin eksik ya da sonradan tamamlanmış olduğu tartışmalarını baştan önler. Komplikasyon ile tıbbi hata arasındaki ayrım bu davaların özünü oluşturur: her kötü sonuç bir hata anlamına gelmez, ancak öngörülebilir bir komplikasyonun gerektiği gibi takip edilmemesi kusur sayılabilir.
Aydınlatılmış Onam ve Hasta Hakları
Hastaya uygulanacak tedavinin riskleri, alternatifleri ve olası sonuçları hakkında anlayabileceği bir dilde bilgi verilmesi gerekir. Şırnak'ta Türkçeyi sınırlı bilen hastalara onamın nasıl açıklandığı, imzalı bir formun gerçek bir aydınlatma yerine geçip geçmediği tartışmalarında önemli bir noktadır. Hasta hakları birimine yapılan başvurular da sürecin belgelenmesine yardımcı olur.
Ceza Boyutu
Tıbbi hata nedeniyle ölüm ya da yaralanma meydana gelmişse, sağlık personeli hakkında taksirle öldürme veya yaralama suçundan soruşturma başlatılabilir. Kamu görevlisi olan sağlık personeli hakkındaki soruşturmalarda özel izin usulü uygulanabilir. Ceza dosyasındaki bilirkişi raporları, Şırnak'ta açılacak tazminat davasında da önemli bir delil olarak kullanılır. Tazminat yoluna başvurmak için ceza dosyasının sonucunu beklemek zorunlu değildir; ancak iki dosyadaki tespitlerin birbiriyle uyumu gözetilmelidir.
Özel Klinikler, Diş Tedavileri ve Estetik İşlemler
Cizre, Silopi ve Şırnak merkezdeki özel diş klinikleri, muayenehaneler ve görüntüleme merkezleri kamu hastanelerinden farklı bir hukuki rejime tabidir. İmplant, kanal tedavisi ya da protez işlemlerinde beklenen sonucun alınamaması, tedavi planının ve ücretin önceden yazılı hâle getirilmemesi ve tedavinin yarıda bırakılması sık karşılaşılan şikâyetlerdir. Estetik amaçlı işlemlerde ise yargı uygulaması hekimden belirli bir sonucun sağlanmasının beklenebileceğini kabul eder; bu da ispat bakımından hasta lehine sonuç doğurabilir. Bu dosyalarda tedavi öncesi ve sonrası fotoğraflar, röntgenler, ödeme belgeleri ve klinikle yapılan yazışmalar saklanmalıdır.
Sık Sorulan Soru
Yakınım Şırnak'tan başka ildeki bir hastaneye sevk edildi ve orada vefat etti; sorumluluk kimde?
Kusurun hangi aşamada oluştuğu belirleyicidir. Sevkin geciktiği iddia ediliyorsa Şırnak'taki hastanenin, tedavinin hatalı yapıldığı iddia ediliyorsa sevk edilen hastanenin bağlı olduğu idare ya da kuruluş sorumlu tutulur. Kamu hastanelerinde tam yargı davasında yetkili idare mahkemesi, eylemin gerçekleştiği yere göre belirlenir. Önce iki kurumun dosyalarının eksiksiz istenmesi, sorumluluğun doğru yere yöneltilmesini sağlar.
Şırnak'ta bir tedavi sürecinde zarar gördüğünüzü düşünüyorsanız, belgelerinizi birlikte inceleyip izlenecek yolu konuşmak için bize ulaşabilirsiniz.