Şırnak'ta sigorta uyuşmazlıklarının büyük bölümü yollarla ilgilidir. Habur'a uzanan güzergâhta her gün yüzlerce tır sefer yapar; bu araçların kaskosu, taşıdıkları yükün nakliyat sigortası ve zorunlu trafik sigortası, kaza ya da hasar anında birbirine bağlı talepler doğurur. Bunun yanında konut ve işyeri yangınları, kredi ile birlikte yapılan hayat sigortaları ve ferdi kaza poliçeleri de ilde sık karşılaşılan dosyalardır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Şırnak'ta sigortalılara, zarar görenlere ve işletmelere sigorta hukukunda hukuki destek veriyoruz.
Sigorta Şirketine Başvuru ve Ret
Hasar meydana geldiğinde sigorta şirketine poliçede belirtilen sürede ihbar yapılması gerekir. Şirket ekspertiz yaptırır ve tazminat teklifinde bulunur ya da talebi reddeder. Ret gerekçeleri genellikle şunlardır:
- Hasarın poliçe teminatı dışında kalması ya da istisna kapsamında olduğu iddiası.
- Sürücünün alkollü olması, ehliyetsiz araç kullanması veya aracın ruhsatına aykırı kullanılması.
- Sigortalının poliçe yapılırken riski etkileyen bilgileri eksik ya da yanlış beyan etmesi.
- İhbarın geç yapılması ve bu gecikmenin zararı artırdığı iddiası.
Ret gerekçesinin poliçe genel şartları ve özel şartlarıyla birlikte incelenmesi gerekir. Şırnak'taki dosyalarda sıkça görülen bir sorun, poliçenin acentede imzalatılan özel şartlarının sigortalıya ayrıca anlatılmamış olmasıdır.
Sigorta Tahkim Komisyonu ve Mahkeme Yolu
Sigorta şirketiyle uyuşmazlık yaşayan kişi, şirketin Sigorta Tahkim Komisyonu sistemine üye olması koşuluyla komisyona başvurabilir ya da mahkemede dava açabilir. Komisyon başvurusundan önce sigorta şirketine yazılı başvuru yapılmış olması gerekir. Komisyon yargılaması dosya üzerinden yürür ve görece kısa sürede sonuçlanır. Mahkeme yolunu seçen bir kişi ise uyuşmazlığın niteliğine göre asliye hukuk ya da tüketici mahkemesi sıfatıyla görev yapan mahkemede dava açar. Şırnak'taki adliyelerde ayrı tüketici ve asliye ticaret mahkemesi listelenmediğinden bu davalar asliye hukuk mahkemelerinde görülür. Ticari nitelikteki tazminat taleplerinde arabuluculuk dava şartı da ayrıca değerlendirilmelidir.
Tır, Yük ve Nakliyat Sigortası
Irak'a giden bir tırda yükün hasar görmesi ya da kaybolması hâlinde, yükün nakliyat sigortası ile taşıyıcının sorumluluk sigortası birlikte devreye girebilir. Hangi poliçenin önce ödeme yapacağı, CMR senedindeki kayıtlar ve hasarın nerede meydana geldiği önem taşır. Sınır kapısında uzun süre bekleyen yüklerde bozulma, hırsızlık ya da yangın gibi riskler de poliçe kapsamı bakımından ayrıca incelenir. Yük sahibine ödeme yapan sigorta şirketi, ödediği tutar için kusurlu taşıyıcıya rücu edebilir.
Hayat ve Ferdi Kaza Sigortaları
Konut veya taşıt kredisiyle birlikte yapılan hayat sigortalarında sigortalının vefatı hâlinde kalan kredi borcunun ödenmesi gerekir. Sigorta şirketinin önceden var olan hastalık gerekçesiyle ödemeden kaçınması, Şırnak'taki ailelerin sık yaşadığı bir sorundur. Bu durumda sağlık beyanının nasıl alındığı ve şirketin poliçe öncesinde riski araştırıp araştırmadığı belirleyicidir. Ferdi kaza poliçelerinde ise kazanın poliçe tanımına uyup uymadığı ve sakatlık oranı tartışılır.
Rücu Davaları
Trafik sigortası zarar görene ödeme yaptıktan sonra, sürücünün alkollü olması ya da ehliyetsiz araç kullanması gibi hâllerde sigortalıya rücu edebilir. Şırnak'ta bu davaların davalısı çoğu zaman aracın sahibi ya da ailesidir. Rücu talebinin dayanağı, kusur oranı ve ödenen tutarın gerçek zararla uyumu ayrı ayrı denetlenir.
Irak Seferlerinde Kasko ve Trafik Sigortası
Habur'dan Irak'a geçen bir tır ya da otomobil için Türkiye'de yaptırılan poliçelerin coğrafi sınırı önemlidir. Zorunlu trafik sigortası Türkiye sınırları içinde meydana gelen kazaları kapsar; Irak'ta yaşanan bir kazada o ülkenin mevzuatı ve orada yaptırılan sigorta devreye girer. Kasko poliçeleri de kural olarak Türkiye sınırları içinde geçerlidir; yurt dışı teminatı ayrıca eklenmemişse Irak'ta meydana gelen hasar kapsam dışında kalabilir. Bu nedenle Şırnak'tan düzenli sefer yapan nakliyecilerin poliçelerinde yurt dışı teminatının ve teminat bölgesinin açıkça yazılı olup olmadığını kontrol etmesi gerekir.
Tarım ve Hayvancılık Sigortaları
Cizre Ovası'nda Dicle kıyısındaki sulu tarım alanlarında yetiştirilen ürünler ve Şırnak'ın yüksek kesimlerindeki küçükbaş hayvancılık, devlet destekli tarım sigortası kapsamına alınabilir. Dolu, sel, don ya da hayvan ölümü hâlinde hasarın poliçede belirtilen sürede ihbar edilmesi ve ekspertiz sırasında üreticinin hazır bulunması önemlidir. Eksper raporundaki hasar oranına katılmayan üretici, itirazını yazılı olarak yapmalı ve tarlanın ya da hayvanın durumunu gösteren fotoğraf ve kayıtları saklamalıdır.
Sık Sorulan Soru
Sigorta şirketinin ödediği tutarı kabul edip ibraname imzaladım; daha fazlasını isteyebilir miyim?
Trafik kazalarında zarar görenle yapılan anlaşma veya ibralaşma, tazminatın sağlayacağı menfaatle karşılaştırıldığında açıkça düşük kalıyorsa, anlaşma tarihinden itibaren iki yıl içinde iptal ettirilebilir. Şırnak'ta kazadan kısa süre sonra aceleyle imzalanan belgelerde bu ihtimal ayrıca incelenmelidir; imzalanan belgenin bir örneği mutlaka saklanmalıdır.
Şırnak'ta sigorta şirketiyle yaşadığınız bir uyuşmazlığı poliçe şartlarıyla birlikte değerlendirmek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
