Artuklu'nun iş piyasası, eski şehirdeki turizmle il merkezindeki kamu istihdamının birleşiminden oluşur. Konaklardan dönüştürülmüş butik oteller, restoranlar, kafeler ve hediyelik eşya dükkânları sezonda yoğun çalışır; restorasyon şantiyeleri taş ustalarına, kamu kurumları ve üniversite ise temizlik, güvenlik ve yemek hizmetlerinde alt işveren işçilerine iş verir. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Artuklu'da çalışan işçilere ve işverenlere iş hukukundan doğan uyuşmazlıklarda danışmanlık ve vekillik yapıyoruz.
Önce Arabulucu, Sonra Mardin İş Mahkemesi
Kıdem ve ihbar tazminatı, ücret, fazla çalışma, yıllık izin ücreti ve işe iade taleplerinde dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur. İşe iade için fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde başvuru yapılmalıdır. Arabuluculukta anlaşma olmazsa dava, Mardin Adliyesi'nin ek binasında çalışan Mardin İş Mahkemesi'nde açılır. İş kazası ve meslek hastalığından doğan maddi ve manevi tazminat davaları ise arabuluculuk şartına tabi değildir. İstinaf mercii Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi'dir.
Otel ve Restoranlarda Sezonluk Çalışma
Artuklu'daki turizm işletmelerinde bayramlar, uzun hafta sonları ve bahar ayları çalışma temposunu belirler. Bu dönemlerde günlük ve haftalık çalışma süresinin aşılması, hafta tatilinin kullandırılmaması ve servis ücretinin işçiye yansıtılıp yansıtılmadığı en sık uyuşmazlık konularıdır. Her sezon aynı otele dönen çalışanlar için aralıklı sürelerin kıdem hesabında birleştirilip birleştirilemeyeceği önem taşır. Bordroda asgari ücret, elden ise farklı bir tutar ödenmesi durumunda gerçek ücret tanık ve banka kayıtlarıyla ispat edilir.
Restorasyon Şantiyelerinde İş Kazası
Eski Mardin'in dar, basamaklı sokaklarına iş makinesi girmesi çoğu zaman mümkün değildir; malzeme elle ya da hayvanla taşınır, iskele kurulacak alan dardır. Taş kesme, cephe temizliği ve çatı işleri sırasında düşme ve ezilme kazaları yaşanabilir. Kazanın SGK'ya bildirilip bildirilmediği, iş güvenliği eğitiminin verilip verilmediği ve asıl işveren ile alt işveren arasındaki sorumluluk paylaşımı, tazminat davasının yönünü belirler. Bildirilmeyen kazalar için iş kazası tespiti ayrıca talep edilebilir.
Kamu Kurumlarında Alt İşveren İşçileri
Artuklu'daki hastane, okul, belediye ve üniversitelerde ihale yoluyla çalışan işçiler, ihale dönemi bittiğinde başka bir firmanın bünyesine geçer. Bu geçişlerde kıdem süresinin korunup korunmadığı, ödenmeyen alacaklardan kamu kurumunun asıl işveren olarak birlikte sorumlu olup olmadığı ve muvazaa iddiaları ayrıca incelenir.
Sigortasız ya da Eksik Bildirilen Çalışma
Artuklu'daki küçük işletmelerde, özellikle sezon başında işe başlayan çalışanların SGK girişinin birkaç hafta geciktirildiği ya da kışın bildirimin durdurulup çalışmanın sürdürüldüğü durumlarla karşılaşılır. Bu boşluklar için hizmet tespiti davası açılabilir; ancak dava, eksik bildirilen çalışmanın geçtiği yılın sonundan itibaren beş yıllık hak düşürücü süreye tabidir. Tanık olarak aynı dönemde çalışan iş arkadaşları ve komşu esnaf dinlenebilir. Hizmet tespiti davaları arabuluculuk şartına tabi değildir ve Mardin İş Mahkemesi'nde doğrudan açılır.
Artuklu'daki İşverenlere Not
Turizm işletmeleri, sezonluk çalışanlar için yazılı belirli süreli sözleşme yapmalı, giriş ve çıkış bildirimlerini zamanında yapmalı ve puantajı düzenli tutmalıdır. Ücretlerin bankadan ödenmesi, olası bir davada en güçlü belgedir.
Bahşişler ücrete dahil sayılır mı?
Müşterinin doğrudan çalışana bıraktığı bahşiş kural olarak ücret sayılmaz; ancak işletmenin tahsil edip dağıttığı servis ücretleri ayrı değerlendirilir.
Artuklu'da bir iş uyuşmazlığı yaşıyorsanız, arabulucu toplantısından önce belgelerinizi birlikte gözden geçirebiliriz.
