Nusaybin'de bir mirası paylaşmak, çoğu zaman önce mirasın ne olduğunu bulmakla başlar. Bazı ailelerin evi yıkılmış ve yerine yeni bir konut yapılmış, bazılarının hak sahipliği süreci henüz tamamlanmamış, bazılarının ise tarlaları onlarca yıldır tapuda dedelerin adına kayıtlı kalmıştır. Mirasçıların bir kısmının Avrupa'da, bir kısmının sınırın öte yanında yaşaması da süreci uzatır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Nusaybin'de yaşayan ailelere ve Nusaybin'de malvarlığı bulunan mirasçılara miras hukuku alanında destek veriyoruz.
Mirasçılık Belgesi ve Mirasın Reddi
Mirasçılık belgesi notere ya da Nusaybin Adliyesi'nde sulh hukuk davalarına bakan mahkemeye başvurularak alınabilir. Murisin borçlarının malvarlığını aştığı düşünülüyorsa, mirasçılar ölümü öğrendikleri tarihten itibaren üç ay içinde mirası reddedebilir. Nusaybin'de ticaretle uğraşan ailelerde senet borçları ve kefaletler ölümden sonra ortaya çıkabilir; bu nedenle ret kararı vermeden önce icra ve banka kayıtlarının araştırılması önemlidir.
Hak Sahipliği ve Yeni Konutlar
Nusaybin'de yeniden yapılanma sürecinde evleri yıkılan malikler, kamulaştırma bedeli, yeni konut hakkı ya da uzlaşma yoluyla çeşitli haklar elde etti. Malik bu süreç tamamlanmadan vefat etmişse, hak sahipliğinden doğan alacak ya da konut hakkı mirasçılarına geçer. Mirasçıların bu hakkı birlikte mi kullanacakları, aralarından birine mi devredecekleri ve yeni konutun tapusunun nasıl tescil edileceği, aile içinde çıkan uyuşmazlıkların başında gelir. Bu tür işlemlerde idarenin yazışmaları ve sözleşmeler dikkatle incelenmelidir.
Yabancı Uyruklu Mirasçılar
Suriye vatandaşı olan ya da başka bir ülkenin vatandaşlığına geçmiş mirasçılar da Türkiye'deki mirastan pay alabilir. Ancak yabancıların taşınmaz edinimi Tapu Kanunu'ndaki sınırlamalara tabidir; sınır hattındaki askerî yasak ve güvenlik bölgelerinde yabancıların taşınmaz edinmesine ilişkin kısıtlamalar ayrıca değerlendirilmelidir. Yurt dışındaki mirasçıların vekâletnameleri konsolosluk ya da apostil onayıyla düzenlenmelidir. Nüfus kayıtlarında eksik ya da hatalı bilgiler varsa, mirasçılık belgesinden önce bu kayıtların düzeltilmesi gerekebilir.
Ova Arazilerinin Paylaşımı
Nusaybin ovasındaki tarlaların paylaşımında mirasçılar anlaşırsa taksim sözleşmesi yapılabilir. Anlaşma olmazsa ortaklığın giderilmesi davası açılır; dava sulh hukuk mahkemesinin görevindedir ve 2023'ten bu yana öncesinde arabulucuya başvurmak zorunludur. 5403 sayılı Kanun'daki asgari parsel büyüklüğü nedeniyle küçük tarlalar çoğu zaman aynen bölünemez ve satış yoluyla paylaşım gündeme gelir.
Tapuda Hâlâ Dedenin Adı Varsa
Nusaybin'in kırsal mahallelerinde bazı tarlalar onlarca yıldır ölmüş bir dede ya da büyük dede adına kayıtlıdır. Bu durumda önce her kuşağın mirasçılık belgesi alınır, ardından tapuda mirasçılar adına intikal işlemi yapılır. Mirasçı sayısı arttıkça işlem karmaşıklaşır; bazı mirasçıların nüfus kayıtlarına ulaşmak bile zaman alabilir. Nusaybin'de bu işlemlerin düzene sokulması, satış, kredi ya da kamulaştırma bedelinin tahsili gibi her türlü sonraki adımın ön şartıdır.
Vasiyetname ve Saklı Pay
Nusaybin'de bazı aileler, ticarethanenin ya da evin bölünmemesi için malvarlığını tek bir çocuğa bırakmak ister. Vasiyetname ile bu mümkündür; ancak altsoy, ana-baba ve sağ kalan eşin saklı payları korunur. Bu paylar zedelenirse, mirasçı tenkis davasıyla fazlalığın indirilmesini isteyebilir.
Sık Sorulan Soru
Babamız evimizi sağlığında amcamıza satmış görünüyor; itiraz edebilir miyiz?
Babanızın evi gerçekte bağışlamak amacıyla satış gibi göstererek devrettiğini ispat edebilirseniz, tapunun iptali ve payınız oranında tescil için asliye hukuk mahkemesinde dava açabilirsiniz.
Nusaybin'deki bir mirası, özellikle hak sahipliği süreci devam eden konutları, ilk görüşmede belgeleriyle birlikte ele alabiliriz.
