Maltepe'de miras dosyalarının önemli bir kısmı, 1970'ler ve 1980'lerde kooperatifler aracılığıyla kurulan sitelerle başlar. Bu dönemde E-5'in güneyinde, İdealtepe, Küçükyalı ve Altayçeşme gibi semtlerde ev sahibi olan kuşağın daireleri bugün çocuklarına intikal etmektedir. İlçenin kuzeyinde ise Büyükbakkalköy çevresindeki bahçeli evler ve geniş parseller, Gülsuyu ve Başıbüyük'te ise kentsel dönüşüm sürecinde hak sahipliği tartışılan yapılar miras paylaşımını farklı biçimlerde zorlaştırır. Gezici Hukuk ve Danışmanlık olarak Maltepe merkezli miras dosyalarında mirasçılık belgesinden paylaşım davasına kadar süreci yürütüyoruz.
Kooperatif Sitelerinde Miras: Kat Mülkiyeti Kurulmuş mu?
Eski kooperatif sitelerinde bazen kat mülkiyetine geçiş tamamlanmamış, daireler kat irtifakıyla ya da yalnızca hisse olarak kayıtlı kalmıştır. Miras paylaşımına başlamadan önce tapu kaydının, kooperatif ortaklık belgelerinin ve yönetim planının incelenmesi gerekir. Kooperatif ortaklığı henüz devam ediyorsa mirasçıların ortaklık hakkını nasıl devralacağı kooperatifin ana sözleşmesine göre belirlenir. Tapuda kat mülkiyeti kurulmuşsa daire, mirasçılık belgesiyle tüm mirasçılar adına paylı olarak tescil edilir ve ardından paylaşım yapılır.
Maltepe'de Sık Karşılaşılan Miras Uyuşmazlıkları
- Bahçeli ev ve geniş parsel: Büyükbakkalköy gibi bölgelerde parselin imar durumu, ifrazın mümkün olup olmadığı ve mirasçıların aynı parselde birden fazla yapı yapmak isteyip istemediği.
- Kentsel dönüşüm sürecindeki daire: Miras bırakanın imzaladığı kat karşılığı sözleşmeden doğan haklar ve teslim edilecek yeni dairenin paylaşımı.
- Tapusuz yapılarda hak sahipliği: Dönüşüm alanlarında tapusu olmayan yapılar için idare tarafından tanınan hak sahipliğinin mirasçılara nasıl geçeceği.
- Sağlığında yapılan devir: Miras bırakanın bir çocuğuna satış görünümüyle devrettiği daire için muris muvazaası nedeniyle tapu iptali talepleri.
- Bakım karşılığı devir: Yaşlı ebeveynine bakan çocuğa yapılan devirlerin, diğer mirasçılar tarafından tenkis veya iptal davasına konu edilmesi.
Görevli Mahkemeler ve Kritik Süreler
Maltepe'de son yerleşim yeri bulunan birinin mirasında ilk belge mirasçılık belgesidir: mirasçılar arasında tartışma yoksa herhangi bir noterden, itiraz ya da belirsizlik varsa Anadolu Adliyesi'ndeki sulh hukuk mahkemesinden alınır. Kooperatif dairesi veya bahçeli ev üzerinde anlaşamayan mirasçılar ortaklığın giderilmesini isteyebilir; bu dava da sulh hukukta görülür, fakat 2023'ten beri öncesinde arabuluculuk görüşmesi yapılmış olmalıdır. Saklı payın çiğnendiği, bir devrin muvazaalı olduğu ya da vasiyetnamenin geçersiz olduğu iddiaları asliye hukuk mahkemesinin önüne gelir. İki süre özellikle önemlidir: borçlu bir terekeyi reddetmek için ölümün öğrenilmesinden itibaren üç ay vardır; tenkis davası ise saklı payın zedelendiğinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl içinde, her hâlde vasiyetnamelerde açılma, diğer tasarruflarda ölüm tarihinden itibaren on yıl içinde açılmalıdır.
Vasiyetname ve Önceden Planlama
Maltepe'de aileler, özellikle tek bir dairenin birden fazla çocuk arasında paylaşılacağı durumlarda önceden planlama yapmayı tercih edebilir. Resmî vasiyetname, el yazılı vasiyetname ya da mirasçılarla yapılan miras sözleşmesi, saklı paylara uyulduğu sürece ileride doğabilecek uyuşmazlıkları azaltır. Vasiyetnamenin şekil şartlarına uyulmaması iptal sebebidir; bu nedenle düzenlenme aşamasında hukuki destek almak faydalıdır.
Maltepe'deki Mirasçıların Soruları
Annemin kooperatif dairesinin tapusu hâlâ çıkmamış; miras nasıl paylaşılır?
Önce kooperatif kayıtları ve ortaklık hakkı incelenir; tapu çıkmamış olsa bile ortaklık hakkı mirasçılara geçer ve paylaşım buna göre planlanır.
Kardeşim babamın evinde oturuyor ve satışa yanaşmıyor; ne yapabilirim?
Arabuluculuk aşamasından sonra ortaklığın giderilmesi davası açılabilir; taşınmazı kullanan mirasçıdan şartları varsa ecrimisil de istenebilir.
Annenizden ya da babanızdan kalan Maltepe'deki daire için tapu, kooperatif ve nüfus kayıtlarını bir araya getirdiğinizde, paylaşım seçeneklerini birlikte değerlendirmek üzere bizimle görüşebilirsiniz.
