Beyoğlu'nda bir mirasın izini sürmek, çoğu zaman bir yüzyıllık bir binanın geçmişini araştırmak anlamına gelir. Pera, Galata, Cihangir ve Şişhane'deki tarihi apartmanların daireleri, kuşaklar boyunca el değiştirmiş, bir kısmı yurt dışına göç etmiş ailelerin mirasçılarına kalmıştır. Bir dairenin mirasçıları bugün Atina'da, Paris'te ya da New York'ta yaşıyor olabilir. Kasımpaşa ve Hasköy'de ise kalabalık ailelerin hisseli evleri paylaşım bekler. Gezici Hukuk ve Danışmanlık, Beyoğlu'ndaki miras dosyalarında mirasçıların tespitinden paylaşımın tamamlanmasına kadar süreci yürütür.
Yabancı Uyruklu Mirasçılar ve Uygulanacak Hukuk
Türk hukukuna göre miras, kural olarak ölenin milli hukukuna tabidir; ancak Türkiye'deki taşınmazlar hakkında Türk hukuku uygulanır. Bu nedenle yabancı uyruklu bir kişinin Beyoğlu'ndaki dairesi, mirasçıların ve payların belirlenmesinde Türk hukukuna göre değerlendirilir. Yabancı uyruklu mirasçıların taşınmazı tapuda kendi adlarına tescil ettirebilmesi ise yabancıların taşınmaz edinimine ilişkin kanuni şartlara bağlıdır. Bu şartların sağlanamadığı durumlarda payın tasfiyesi gündeme gelebilir.
Yurt Dışında Alınmış Veraset Belgeleri
Yurt dışında yaşayan mirasçıların elinde, o ülkenin mahkemesi veya noterinden alınmış bir veraset belgesi bulunabilir. Bu belge Türkiye'de doğrudan tapu işlemine esas alınmayabilir; çoğu durumda Türk mahkemesinden mirasçılık belgesi alınması veya yabancı kararın tanınması gerekir. Ölüm belgesi, nüfus kayıtları ve aile bağını gösteren belgelerin apostilli ve yeminli tercümeli olması, sürecin hızını doğrudan etkiler. Mirasçılık belgesi için son yerleşim yeri Beyoğlu ise Çağlayan'daki İstanbul Adliyesi sulh hukuk mahkemeleri yetkilidir; ölenin son yerleşim yeri yurt dışındaysa, Türkiye'deki taşınmaz nedeniyle yetkili mahkeme ayrıca belirlenir.
Tarihi Apartman Dairelerinin Paylaşımı
- Tescil ve onarım: Beyoğlu'ndaki pek çok bina tescillidir; ortak alanların ve cephenin onarımı koruma kurulu iznine bağlıdır ve masraflar paydaşlar arasında tartışma yaratır.
- Kat mülkiyeti eksikliği: Bazı eski binalarda kat mülkiyetine geçilmemiş olması, dairenin satışını ve kredilendirilmesini zorlaştırır.
- Ortaklığın giderilmesi: Mirasçılar anlaşamazsa sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi davası açılır; dava öncesinde arabulucuya başvurmak zorunludur.
Bilinmeyen Mirasçılar ve Uzun Süredir Boş Daireler
Beyoğlu'nda yıllardır boş duran ya da kiracısından başka kimsenin ilgilenmediği daireler vardır. Mirasçılardan bazılarının kimliği veya adresi bilinmiyorsa, sulh hukuk mahkemesinden mirasçılara temsilci atanması ya da terekenin korunması için önlem alınması istenebilir. Kiracının kirayı kime ödeyeceği de bu durumlarda belirsizleşir; kira bedelinin mahkemece belirlenen yere ödenmesi, kiracıyı temerrütten korur.
Kasımpaşa ve Hasköy'de Hisseli Evler
Beyoğlu'nun Kasımpaşa, Hasköy ve Sütlüce gibi mahallelerinde, kalabalık ailelerin kuşaklar boyunca paylaşmadığı evler ve arsalar bulunur. Bu taşınmazlar kentsel dönüşüm veya yeniden yapım gündeme geldiğinde, mirasçıların önce payları tapuya intikal ettirmesi ve müteahhitle yapılacak sözleşmede ortak hareket etmesi gerekir. Mirasçılardan birinin karşı çıkması süreci durdurabileceğinden, dönüşüm öncesinde paylaşma sözleşmesi veya temsilci atanması gibi seçenekler değerlendirilmelidir.
Süreler ve Davalar
Mirasın reddi ölümün öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde yapılmalıdır. Saklı payı zedelenen mirasçı, tenkis davasını öğrenmeden itibaren bir yıl, her hâlde on yıl içinde asliye hukuk mahkemesinde açmalıdır.
Beyoğlu'ndaki Mirasçıların Sorduğu Sorular
Yurt dışında yaşıyorum; Beyoğlu'ndaki daire için Türkiye'ye gelmem gerekir mi?
Kural olarak hayır. Bulunduğunuz ülkede apostilli vekâletname düzenleyerek işlemleri vekil aracılığıyla yürütebilirsiniz.
Dairede yıllardır oturan kiracı kime kira ödemeli?
Tüm mirasçılara veya onların ortak temsilcisine ödenmelidir; mirasçılar belirsizse mahkemeden ödeme yeri belirlenmesi istenebilir.
Beyoğlu'ndaki bir mirasın paylaşımı için Gezici Hukuk ve Danışmanlık ile iletişime geçebilirsiniz. Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır.